02. júl. 2012 - 17:00Aðsend grein

Forsetaræði og þingræði – rúmast þau í sömu sæng?

jafnretti.is

Heyra mátti erkibiskups boðskap í hádegisfréttum, lesist forseta. Það verður nú að segjast eins og er að ekki sigldi hann undir fölsku flaggi, en lumar þó á mörgum. Hann var búinn að lýsa því yfir að hann ætlaði að stjórna landinu og nú er hann byrjaður. "Ekkert vit að samþykkja nýja stjórnarskrá......" sem hann kallaði reyndar "grundvöll átaka". Áhugavert! Flestir myndu nú frekar orða stjórnarskrá við sáttmála. Allt um það er hafinn mjög áhugaverður - og varhugaverður ferill. Íslendingar eru komnir með tvöfalt stjórnkerfi. Þingræði og forsetaræði. Það er orðið nokkur þröng á þingi.

Í þingsetningarræðu sl. haust lýsti forseti því yfir að í frumvarpi stjórnlagaráðs um nýja stjórnarskrá væri að finna tillögur um aukið valdsvið forseta. Þessum skilningi hafa að vísu margir úr stjórnlagaráði, m.a. ég, vísað á bug með gildum rökum. Jafnframt lýsti hann yfir "óljóst þó" að hann væri frekar hlynntur breytingum á stjórnarskrá. Skyldi engan undra - hann vill sem mest völd í sínar hendur, sem hann fengi, samkvæmt eigin túlkun, ef ný stjórnarskrá yrði samþykkt.

Mér finnst ástæða til að minnast á að þegar stjórnlagaráð var kallað saman til aukafundar í mars sl. var leitað sérstaklega eftir áliti forsetans á stjórnarskrárfrumvarpinu, þar sem hann lýsti því yfir, einmitt meðan á fundinum stóð, að hann ætlaði að gefa kost á sér til endurkjörs. Það stóð ekki á svarinu, sem Baldur Óskarsson flutti stjórnlagaráði í umboði forsetans að því er sagt var. Svarið var á þann veg að forsetinn væri eindreginn stuðningsmaður frumvarpsins. Ég - og ýmsir fleiri - en best ég tali bara í eigin nafni, lýsti því þá þegar yfir að ég gæfi ekkert fyrir þessa yfirlýsingu. Forsetinn myndi breyta henni eftir vild og haga þar með eins og fyrri daginn seglum eftir vindi. Sem er reyndar komið á daginn.

Nú vill hann ekki nýja stjórnarskrá! Þennan nýja "grundvöll átaka"! Hví þessi sinnaskifti? Það skyldi þó aldrei vera vegna þess að hann veit að forsetanum er ekki ætlað meira vald í stjórnarskrártillögunum og það sem meira er, ætlað að deila þeim með þjóðinni. Það er nefnilega þannig að í tillögum stjórnlagaráðs heldur forsetinn að vísu málskotsrétti sínum, en þjóðinni er ætlað það vald líka. 10% kjósenda geta kallað eftir þjóðaratkvæðagreiðslu um ný lög. Það hlyti að vera eðlilegt - af forseta sem elskar og virðir þjóð sína - að reyna að hlusta eftir vilja hennar og virða frumkvæði hennar. En viti menn þetta vill forsetinn ekki.

Hann vill ráða einn! Hann kærir sig ekkert um að deila valdi með þjóðinni. Hún gæti hugsanlega haft aðrar skoðanir en hann. Hann einn veit hvað öllum hinum er fyrir bestu og ætlar einn og sjálfur að velja málefnin sem þjóðin má greiða atkvæði um. Ólafi Ragnari Grímssyni finnst hann sjálfkjörinn og einn til þess fallinn að ráða vegferð þjóðarinnar og lóðsa hana í þá höfn sem hann ákveður að henni sé best borgið í. Hugsar eins og einvaldur og hagar sér eins og einvaldur, svo ég noti ekki ljótara og sterkara orð yfir tilburðina.

Þetta er kvíðvænlegt ástand sem við eigum í vændum og mun einkennast af átökum og sundrungu. Forsetinn mun toga í eina átt, þingið og ríkisstjórnin í aðra. Ekki er ólíklegt að þetta muni leiða af sér stjórnarkreppu og þá getur forsetinn hugsanlega sent þingið heim - kallað það að fresta fundum Alþingis ef ekki vill betur og myndað utanþingsstjórn að eigin vild og komist þannig í sína óskastöðu - eins og allir einvaldar - að ráða einn!

Kannski er eina vitræna lausnin í þessari stöðu að ríkisstjórnin segi af sér og láti þá sem kusu þennan forseta um að kljást við hann og þetta tvöfalda kerfi, því ekki mun hann reynast þeim auðveldari ljár í þúfu. Einvaldar þola engan við hlið sér - hvorki bandamenn né andstæðinga. Það sannar sagan og dæmin eru mýmörg, þó helmingur Íslendinga virðist ekki þekkja þau eða gera mikið úr reynslu annarra. Við verðum bara að vona að eigin reynsla verði ekki of dýrkeypt. Að ekki sé framundan ný sturlungaöld.

 

Þórhildur Þorleifsdóttir

leikstjóri og fv alþingismaður




07.okt. 2017 - 18:00 Aðsend grein

Skilyrðislaus ást

Alfa Jóhannsdóttir Við vinkonurnar vorum að ræða það um daginn, hver við myndum vilja vera ef við mættum vera hver sem er í einn sólarhring. Einhver sagðist vilja vera Donald Trump bara til að skilja hvernig hann hugsar og önnur sagðist vilja vera Kylie Jenner í einn dag.
17.sep. 2017 - 07:00 Akureyri vikublað

Hamingjustormurinn

Ég fylgdist gáttuð með athugasemdastorminum sem hófst í kjölfar skráningar Stefaníu Töru Þrastardóttur í Ungfrú Ísland. Ég hneppti fljótt að mér ímyndaða vindjakkanum, dró húfuna niður fyrir eyru og klæddi mig í pollastígvélin.
16.sep. 2017 - 07:00 Akureyri vikublað

Eðli máls og stuðningur við KFA

Síðustu daga hefur átt sér stað umræða m.a. á vefmiðlum um samskipti Akureyrabæjar og Kraftlyftingarfélags Akureyrar (KFA) og hefur sú umræða ekki verið byggð á málefnalegum grunni en málið snýst í stuttu máli um óánægju KFA vegna þess stuðnings sem Akureyrarbær er tilbúinn til að veita félaginu.
03.sep. 2017 - 18:00 Akureyri vikublað

Glansmyndin

Á vissan hátt sá ég alltaf fyrir mér að ég yrði mamman sem tæki þéttingsfast utan um börnin sín og segði með áhersluþunga: „Þú munt breyta heiminum!" En svona í alvörunni þá sat ég í sófanum um daginn og sagði annars hugar við þriggja ára son minn: „Hættu að fikta í typpinu og taktu bíllyklana út úr þér.“ 
01.sep. 2017 - 13:43 Akureyri vikublað

Alþjóðlegi sjálfsvígsforvarnardagurinn nálgast

Á ári hverju falla um 40 manns fyrir eigin hendi. Milli 500 til 600 manns til viðbótar gera til þess tilraun. Geðhjálp og Rauði krossinn hófu átakið Útmeða fyrir tveimur árum. Átakið beindist að sjálfsskaða og sjálfsvígum ungra karlmanna en sjálfsvíg eru algengasta dánarorsök karlmanna á aldrinum 18 til 25 ára. Ljóst er að það vantar meiri peninga í forvarnir, líkt og umferðarforvarnir sem bjargað hafa mannslífum. Geðhjálp og Rauði krossinn eiga þakkir skildar fyrir sitt framtak. Öll umræða er af hinu góða. Fólk verður að geta talað um sína vanlíðan og vita hvert hægt er að leita.
27.ágú. 2017 - 07:00 Akureyri vikublað

Bónusgreiðslur

Hvað myndi ég gera ef ég ætti von á bónusgreiðslu upp á milljónir króna vegna þess að börnunum sem ég hef kennt hefur vegnað svo vel? Að vinnan mín hafi lagt grunninn að velgengni þeirra og þess vegna eigi ég von á sérstakri aukagreiðslu upp á milljónir jafnvel þótt það þýði að ekki sé hægt að hækka laun annarra kennara, kaupa kennslubúnað og það sem verst er, að rukka þurfi nemendur og foreldra þeirra um skólagjöld?
10.júl. 2017 - 07:00 Aðsend grein

5. akreinin

Í öllum verkefnum þarf að skoða mál i samhengi. Vissulega væri fínt ad hafa Borgarlinu og Fluglest. Og það væri líka fint að hafa göng til Evrópu. Hafa brú til Bandarikjanna væri einnig mjög gott. En hvers vegna er það ekki gert? Vegna þess að kostnaðurinn yrði gífurlegur.
06.júl. 2017 - 12:00 Aðsend grein

Klósett-strategía fyrir Ísland

Að vissu marki verður að segjast að ferðaþjónustufyrirtæki sem eru með rútur fullar af fólki beri skylda til að tryggja lágmarks snyrtiaðstöðu. Þetta á við flugvélar, farþegaskip og vinnustaði. Rúturnar þurfa annaðhvort að vera með salernisaðstöðu eða ferðaþjónustufyrirtækin taki sig saman og stofni fyrirtæki sem sér um snyrtiaðstöðu gegn gjaldi á ferðamannastöðum.
05.jún. 2017 - 07:00 Akureyri vikublað

Halldór: „Þú, sama hver þú ert, átt að hafa rödd“

Ég hef heyrt oftar en einu sinni að Píratar séu borgarflokkur, að Píratar nenni ekki upp fyrir Elliðaárdalinn, að Píratar rati ekki út úr Reykjavík. Það er allt fjarri sanni. Á Norðurlandi eystra er starfandi Píratafélag, PáNA, sem hefur staðið fyrir nær vikulegum fundum síðustu mánuði þar sem rætt er um allt á milli himins og jarðar. 
21.maí 2017 - 18:00 Akureyri vikublað

Samskipti

Mér verður oft hugleikið þetta orð – samskipti. Í þá gömlu góðu þurfti að senda bréf eða taka upp símtól til að vera í samskiptum utan heimilis. Maður jafnvel beið fram yfir kvöldmat með að hringja á milli landshluta því það var þó ódýrara. Í dag er ekkert vandamál að hafa samskipti við fólk um allan heim, og það á sömu sekúndu og maður finnur þörf fyrir að heyra í einhverjum.
14.maí 2017 - 07:00 Akureyri vikublað

Sumarið er tíminn

Mér hefur alltaf fundist skrýtið að sumardagurinn fyrsti skuli vera haldinn í apríl hér á Íslandi. Á þeim tíma erum við yfirleitt enn að eiga við snjó og frost og veldur dagurinn því alltaf vonbrigðum, ár eftir ár – að ekki sé hægt að fagna fyrsta sumardeginum á stuttbuxum og ermalausum bol. Til gamans má geta þess að víðast hvar annars staðar er sumardagurinn fyrsti í kringum sumarsólstöður.
05.maí 2017 - 18:00 Akureyri vikublað

Vorið

„Vorið er komið og grundirnar gróa.“ Með vorinu lengist útivera barna og fullorðinna. Með vorinu hækkar hitastigið og jörðin þornar og grær. Með vorinu verða börn og fullorðnir léttklæddari og léttfættari. Eða hvað? Því miður virðist mér sem það eigi ekki alltaf við.
05.maí 2017 - 12:02 Austurland

Hvernig er staðan fyrir austan?

Oft á ferðum mínum í öðrum landshlutum er ég spurðum um hvernig staðan sé fyrir austan. Oftast svara ég, bara góð ! en síðan reyni ég að koma með dæmi um gott gengi einhvers staðar og nefni eitthvað nýtt sem er að gerast á svæðinu. Þá er ég tilfinnanlega meðvitaður um það að svar mitt er ekki byggt á miklum rökum heldur frekar tilfinningu og er í versta falli rangt.
30.apr. 2017 - 18:00 Akureyri vikublað

Tilfinningar og lífsgildi fara aldrei í frí

Í nýliðinni dymbilviku fór ég til Berlínar. Ég hef aldrei komið þangað áður en hef heyrt vel látið af borginni. Ég átti erindi þangað því í vetur hef ég verið að kenna unglingum um Kalda stríðið í samfélagsfræði. Berlín kemur óneitanlega við sögu þar og ég tjáði nemendum mínum að ég myndi hafa myndavél í farteskinu og taka myndir af því sem eftir stendur af Berlínarmúrnum og fleiru sem tengist sögunni og sýna þeim þegar heim væri komið.
28.apr. 2017 - 18:00 Suðri

Að vera fyrirmyndar fyrirmynd

Það er eitt mikilvægara en að eiga góða fyrirmynd, það er að vera góð fyrirmynd. Við þurfum að taka eftir góðum fyrirmyndum og vekja athygli á þeim svo að við getum fleiri notið þeirra og lært af. Fólkið sem gerir „meira“ er okkur fyrirmynd. Fólk sem gefur af tíma sínum til verkefna á vegum Rauða Krossins, til kirkjunnar og tekur þátt í ýmsu félagsstarfi.
14.apr. 2017 - 07:00 Austurland

Samkeppnishæfni trúarinnar

Síðastliðinn vetur var ég í námsleyfi frá prestsstörfum á Vopnafirði. Ég ákvað að venda kvæði mínu í kross og innritaðist í viðskipta- og hagfræðideild Háskóla Íslands í stjórnun og stefnumótun. Í náminu lærði ég að besta leiðin fyrir fyrirtæki til að ná samkeppnisforskoti er að vera opin fyrir samvinnu og samstarfi. Að hjálpa öðrum stuðlar að aukinni nýsköpun og gefur tækifæri á nýjum mörkuðum. Nýjar kenningar í stjórnun byggja á að hvetja fólk til að gefa af sér, hjálpa hvert öðru og horfa á sameiginlega hagsmuni umfram sína eigin. Þetta er það sem kristin trú hefur boðað í nær 2000 ár, að listin að lifa er að treysta og hjálpa í samstarfi, elska Guð og náungann eins og sjálfan sig. Nú er þessi kenning orðin að opinberun í viðskiptalífinu.
09.apr. 2017 - 18:00 Akureyri vikublað

Mötuð afþreying

Hermaðurinn stendur fyrir framan heilt lið af óvinunum. Hann er sá eini sem stendur, allir vinir hans liggja eftir. Það er enginn séns að hann geti sigrað þá. En hermaðurinn lætur það ekki stoppa sig, hann er hetjan. Hann flýgur upp, sækir tunglið og kastar því í átt til óvinanna. Hann sigraði þá. Hann er hetjan… Mamma kallar og leikurinn stöðvast.
09.apr. 2017 - 12:00 Reykjanes

Hættulegasti þjóðvegur landsins

Stjórn Pírata á Suðurnesjum vill stefna að traustum og öruggum vegasamgöngum á Suðurnesjum. Mikið mæðir á enda fara hér um svæðið vel yfir milljón ferðamenn á ári, auk allra Íslendinganna sem keyra um Reykjanesbrautina á leið sinni í og úr millilandaflugi. Allt þetta fólk þarf að aka brautina sem er einn fjölfarnasti en um leið hættulegasti þjóðvegur landsins eins og dæmin sanna.
08.apr. 2017 - 16:40 Akureyri vikublað

Elsku líkami

Úr auglýsingum, bíómyndum, sjónvarpsþáttum og öðrum miðlum fáum við endalaus skilaboð um það hvernig líkamar okkar eigi að líta út, hvað þeir eigi að geta gert, hvernig þeir eigi að eldast og svo framvegis.
02.apr. 2017 - 18:00 Akureyri vikublað

Hamingjuperlurnar mínar

Þetta með hamingjuna. Strax í æsku heyrir maður að það sem skipti mestu máli sé að vera hamingjusamur. Öll ævintýri enda á þá leið; og þau lifðu hamingjusöm upp frá því. Endir. Þannig að ég lagði af stað í hamingjuleit. Leitaði úti um allt. Þessi brennandi innri þörf fyrir að vera hamingjusöm. Upplifa þá dásamlegu tilfinningu að vera „happy ever after“. Þegar ég yrði grönn yrði ég sko hamingjusöm, eignaðist draumabílinn, draumahúsið, fengi draumavinnuna, þá yrði ég sko hamingjusöm.
23.mar. 2017 - 18:00 Austurland

Að hafa ekki skoðun

Á tímum samfélagsmiðla og kommentakerfa er hægt að hneykslast, tuða og vera brjálaður 24 tíma dagsins 7 daga vikunnar. Ananas á pizzur, ókeypis túrtappar í bíóum og áfengi í verslanir (þreytt dæmi, afsakið). Það er hægt að hafa skoðun á öllu og öllum og það er auðvelt að reyna troða skoðunum sínum uppá aðra. Treystið mér ég hef alveg reynt það.
12.mar. 2017 - 07:00 Austurland

Bjartsýni í bakið

Við vorum býsna bjartsýn á haustdögum þegar verðandi þingmenn riðu um héruð og boðuðu betri tíma. Staða ríkissjóðs var góð og þess að vænta að nú væri hægt að ráðast í brýnar framkvæmdir, sem dregist höfðu um árabil. Í október var samþykkt samgönguáætlun 2015 – 2018 sem beðið hafði verið eftir. Áætlunin var samþykkt mótatkvæðalaust en reyndar voru aðeins tæplega 40 þingmenn viðstaddir atkvæðagreiðsluna.

11.mar. 2017 - 18:00 Akureyri vikublað

Á tímum samskiptamiðla

Ég er svo ljónheppin að umgangast unglinga flesta daga vikunnar. Unglingar eru skemmtilegt fólk, þeim fylgir einhver fölskvalaus gleði og tilhlökkun fyrir lífinu sem margir þeim eldri hafa týnt í annríki hversdagsins. Það er þó annað sem fylgir unglingum nútímans og það eru samfélagsmiðlar.
05.mar. 2017 - 18:00 Akureyri vikublað

Nafnaveislan

Ég fór í nafnaveislu um daginn. Barnið var þó ekki nýfætt heldur á sjötta ári. Barnið hefur líka átt strákanafn allan þann tíma, en hefur í nokkur ár upplifað sig sem stelpu. Því varð að velja nýtt nafn sem passaði og af því tilefni var slegið upp veislu.

04.mar. 2017 - 07:00 Suðri

Viðskiptahugmynd

Ég er að hugsa um setja saman viðskiptahugmyndir um eitthvað og allskonar, búa til góða beitu, setja upp skyggnur, þrívíddarmyndskeið og síðast en ekki síst gróðaplan. Gæti komið með hugmynd um að byggja golfvöll á svörtum sandi, hótel sem byggir á hugmynd sem ég segi öllum að fáum hafi dottið í hug, jú byggja risa gróðurhús og rækta eitthvað sem fólk um allan heim vill borða og já svo vantar miðbæ í fullt af bæjum um allt land.

25.feb. 2017 - 07:00 Aðsend grein

Sameining í suður

Margar ástæður eru fyrir því að sveitarfélög fara í það að kanna sameiningarmöguleika. Stundum er það útaf sameiginlegri hugsjón og að tækifæri sjást í stærra og fjölmennara sveitarfélagi, stundum er það vegna þess að lögformlegar skyldur sveitarfélaga eru orðnar of sligandi fyrir þau, og þá sérstaklega þau fámennu og stundum eflaust af allt öðrum ástæðum.

19.feb. 2017 - 18:00 Aðsend grein

Kúldrast í kotbýlum

Í síðasta blaði var ég með eilitla frásögn af upphafsárum byggðar í Hveragerði en hún hverfðist einkum um eitt fyrsta húsið þar í bæ sem nefndist Lindarbrekka. Sagði ég lítillega frá fyrstu húsráðendunum, þeim Guðmundi Einarssyni og Sigríði Guðmundsdóttur, og mun ég nú gera nánari grein fyrir æviferli þeirra sem um margt var dæmigerður fyrir lífsbaráttu alþýðufólks á fyrri hluta síðustu aldar.

 

18.feb. 2017 - 18:00 Aðsend grein

Einelti er samfélagsmein

Einelti er alvarlegt samfélagsmein. Hátt hlutfall þeirra sem á fullorðinsárum glíma við geðræn og félagsleg vandamál eru fórnarlömb eineltis.  Afleiðingar eineltis eru gríðarlega alvarlegar. Til þess að komast í gegnum þá þungbæru reynslu þurfa mörg fórnarlömb eineltis á umfangsmikilli heilbrigðis- og félagsþjónustu að halda til margra ára, með tilheyrandi kostnaði fyrir samfélagið.
17.feb. 2017 - 18:00 Akureyri vikublað

Hin dásamlegu mistök

Ég ólst upp á Þingvallastrætinu á hæðinni fyrir neðan skákfélagið. Ég kíkti stundum upp á laugardagsmorgnum og tók eina og eina skákæfingu með öðrum krökkum en ég varð aldrei sterkur skákmaður. Mig skorti þolinmæðina og einbeitinguna. Athyglisbresturinn þvældist þar fyrir mér eins og annars staðar.
17.feb. 2017 - 18:00 Vesturland

Verkfall sjómanna – til umhugsunar

Ég er ekki á íslenskum kjarasamningi og á því ekki beinna hagsmuna að gæta í sambandi við verkfall sjómanna og því getur enginn sagt að eftirfarandi pistill sé skrifaður í eiginhagsmunaskyni. Ég nýt því þeirra forréttinda, öfugt við marga, að geta sagt það sem ég hugsa án þess að eiga á hættu að missa plássið.


Aðsendar greinar
Hér birtast aðsendar greinar og yfirlýsingar sem tengjast efni því sem birtist á Pressunni. Netfang: pressan@pressan.is
Vilhjálmur Birgisson
Vilhjálmur Birgisson - 10.10.2017
Þessu er ég ekki búinn að gleyma!
Brynjar Nielsson
Brynjar Nielsson - 09.10.2017
Blekkingin er algjör
Gunnlaugur Jónsson
Gunnlaugur Jónsson - 16.10.2017
Við hvaða tölu innflytjenda verður þú rasisti?
Brynjar Nielsson
Brynjar Nielsson - 11.10.2017
Bagalegt að Samfylkingin sé enn í henglum
Hannes Hólmsteinn Gissurarson
Hannes Hólmsteinn Gissurarson - 14.10.2017
Þriðja stærsta gjaldþrotið?
Brynjar Nielsson
Brynjar Nielsson - 18.10.2017
Einfaldur sannleikur setur allt á annan endann
Vilhjálmur Birgisson
Vilhjálmur Birgisson - 13.10.2017
Samfélagsbanki fyrir íslenskan almenning
Börkur Gunnarsson
Börkur Gunnarsson - 17.10.2017
Missti af þessum látum á Stundinni
Kristinn H. Gunnarsson
Kristinn H. Gunnarsson - 21.10.2017
Aðskilnaður stjórnmála og viðskipta
Hannes Hólmsteinn Gissurarson
Hannes Hólmsteinn Gissurarson - 21.10.2017
Ísland og Púertó Ríkó
Hannes Hólmsteinn Gissurarson
Hannes Hólmsteinn Gissurarson - 21.10.2017
Response to frequent questions by foreign journalists
Indíana Ása Hreinsdóttir
Indíana Ása Hreinsdóttir - 22.10.2017
#églíka
Fleiri pressupennar