27. jún. 2012 - 21:24Þórhallur Heimisson

Getur nær-dauða reynsla varpað ljósi á líf eftir dauðann?

„Nær- dauða-reynsla“ er grófleg þýðing mín á ensku skilgreiningunni Near death experience. Það er erfitt að skilgreina og skýra hvað átt er við með nær-dauða-reynslu. Með einhverjum fyrirvörum má þó segja þetta: Nær- dauða -reynsla er reynsla þess einstaklings sem hefur verið við dauðans dyr, hefur dáið í læknisfræðilegri merkingu, en hefur síðan snúið aftur til lífsins, verið endurlífgaður, og vitnar um að hann hafi verið einhversstaðar annars staðar en í myrku meðvitundarleysi hins dána líkama.

Það eru til fjölmargar reynslusögur sem lúta að þessu. Sumir segja svo frá að þeir hafi farið á einhvern hátt út úr líkamanum og séð sjálfa sig að ofan, horft niður úr loftinu á skurðarborðið, þar sem læknar börðust við að endurlífga dáinn líkamann. Þeir hinir sömu lýsa þessu ferðalagi meðvitundarinnar utan líkamans sem hægfara svifi, eins og hitastreymi sem ber þá upp og lætur þá svífa utan og ofan þess sem er að gerast í kringum þá. En svo eru önnur sem vitna um allt öðruvísi ferðalag. Þau segja svo frá að þau hafi ferðast á miklum hraða gegnum einhverskonar göng, oft í átt að sterkum ljóskjarna, stundum í átt að fjölskyldu og vinum sem hafa látist fyrir löngu.

Lýsing í smáatriðum

Sum þeirra sem upplifa sig svífandi yfir líkama sínum á skurðarborði geta stundum lýst í smáatriðum því hvað var um að vera í skurðstofunni. Hin, sem efast um að þessi reynsla hafi átt sér stað í raun og veru, benda gjarnan á að þarna hafi undirmeðvitund sjúklingsins líklegast verið að verki. Sjúklingurinn sé bara að „endurspila“ gamlar minningar úr kvikmyndum eða sjónvarpsþáttum eða fyrri reynslu sína af spítalavist. Það sé vísindalega sannað að meðvitundin geti ekki verið fyrir hendi utan líkamans. Þess vegna hljóti þessi reynsla að eiga sér eðlilega skýringu. Maðurinn sé aðeins tölva. Meðvitundi sé eins og tölvuforrit. Þegar rafmagn fer af tölvunni slokknar á forritinu.

Um allan heim eru samt til  frásagnir karla og kvenna sem búa að þessari reynslu. Frásagnir þeirra hafa margar verið skráðar og rannsakaðar og gefnar út. Slíkar rannsóknir voru sérstaklega viðamiklar á sjöunda og áttunda áratug síðustu aldar, þó nokkuð hafi dregið úr þeim síðan. Þá var líka mikill almennur áhugi á þessum málefnum, en fjarað hefur undan honum hin síðari árin. Svo nefnd sé ein þekkt rannsókn, þá gaf sálfræðingurinn Raymond Moody út rannsóknir sínar árið 1975 í bók sem hann nefndi „Life after life“, eða Lífið eftir lífið, en hún varð metsölubók og var meðal annars þýdd á íslensku. Þar ræddi Moody við fjölda sjúklinga og skráði sögu þeirra og reynslu.

Allir höfðu sjúklingarnir upplifað eftirfarandi að sögn Moody:
  • Undarleg hljóð: Suð eða hringing samfara þeirri vissu að maður væri látinn.
  • Frið og lausn undan þjáningu: Sú þjáning sem fylgdi sjúkdómi eða aðgerð sem sjúklingur gekkst undir hvarf um leið og meðvitundin yfirgaf líkamann. Alger friður fylgdi í kjölfarið.
  • Meðvitund fyrir því að vera utan líkamans: Hinn deyjandi fékk þá tilfinningu að hann svifi út úr líkamanum – hann horfði á læknana að ofan, og honum leið vel.
  • Göngin: Margir vitnuðu um göngin – að þeir löðuðust að dimmum göngum og fóru í gegnum þau á miklum hraða. Við endi ganganna skein bjart ljós.
  • Ljósverur: Þegar komið var út úr göngunum sögðust sumir sjúklingar mæta látnum einstaklingum sem ljómuðu af innra ljósi. Gjarnan voru þetta látnir ástvinir sem komu til að taka á móti þeim.
  • Ljósveran eina: Eftir að hafa hitt ljósverurnar mörgu bar hinn látna fyrir eina skínandi andlega veru sem viðkomandi upplifði sem Guð, Jesús eða aðra trúarleg vera.
  • Andstaða við að snúa aftur: Ljósveran sagði hinum látna að hann yrði að snúa aftur til lífsins. Stundum fékk  viðkomandi að velja hvort hann sneri aftur eða héldi áfram inn í ljósið. Það var fyrst og fremst umhyggja fyrir ástvinum á jörðinni sem réði þeirri ákvörðun, ef hún gafst.
Íslenska hlið mála

Hér á Íslandi var lögð nokkur stund á rannsóknir í þessum fræðum á liðinni öld. Þar fór fremstur í flokki dr.Erlendur Haraldsson, fyrrum prófessor við Félagsvísindadeild Háskóla Íslands. Hann ritaði bókina „At the Hour of Death“ ásamt Karlis Osis, en hún kom út kom árið 1977. Hún var gefin út hér á landi 1979 undir heitinu Sýnir á dánarbeði. Karlis Osis var forstöðumaður rannsóknardeildar American Society for Psychical Research.

Þeir Erlendur og Osis nálguðust þessar frásagnir á annan hátt en Moody. Moddy sagði sögu þeirra sem höfðu dáið en síðan verið endurlífgaðir. Erlendur og Osis fjölluðu um sýnir fólks rétt fyrir andlátið. Erlendur hélt þessum rannsóknum áfram og gaf meðal annars út árið 1978 bókina „Þessa heims og annars – könnun á dulrænni reynslu Íslendinga, trúarviðhorfum og þjóðtrú“, og „Látnir í heimi lifenda, niðurstöður rannsóknar um reynslu Íslendinga af látnu fólki“, árið 2005.

Ekki má gleyma að nefna rannsóknir hjartalæknisins Michael Sabom sem hann gaf út árið 1982 í bók sinni „Recollections of death: A medical Investigation“. Hann hafði lesið bók Moodys og fannst hún ekki nægilega vísindalega fram sett. Það merkilegasta við bók Saboms er að mínum dómi viðbætir aftan við megintexta. Í viðbætinn skráði hann frásagnir tuttugu og átta sjúklinga sem höfðu látist og snúið aftur og lýstu upplifun sinni af annarri vídd, tilvist handan þessa skynheims okkar. Um þá vídd og gerð hennar voru þeir ótrúlega sammála.

Tvennt einkenndi allar frásagnir þeirra. Annað mætti kalla veðurfarslýsing. Hitt var lýsing á sveit eða sveitalegu umhverfi. Annar helmingur þessara 28 sjúklinga taldi sig hafa séð umhverfi sem var ekkert nema himinn. Himininn í þessari handanveröld líktist hinum jarðneska himni. Hann var blár, sólin skein en líka sást í stöku ský. Jafnvel þoka var á sveima einhverstaðar í nánd. Tveir sjúklingar sem höfðu sérstakan áhuga á veðurlýsingum töluðu um bláan himinn með stöku skýi í nánd.

Hinn helmingur þeirra sem lýstu reynslu sinni af þessari handanveröld sögðu frá görðum, grænu túni eða engjum þar sem sást í einhverskonar hlið. Þessar himnesku lendur voru að mestu leiti óbyggðar. Það sást ekki í nein hús, dýr eða persónur. Aðeins endalaus tún og engi og garðlendi. Nokkrir sögðust þó hafa skynjað búfénað á beit, og einhverjir höfðu tekið eftir fólki af öllum þjóðernum við einhverja iðju.

Hvað þýðir þetta?

Það er hægt að túlka þessar sýnir með ýmsu móti. Sjúklingarnir gætu verið að upplifa eitthvað alveg einstakt, eitthvað sem þeim þyrkir stórkostlegt, en er þeim um leið algerlega framandi. Þeir túlka þessa reynslu sína samkvæmt eigin hugmyndum um himnaríki – eða lífið eftir dauðann. Þannig túlka sjúklingarnir líka reynsluna af því að snúa aftur til heimsins út frá fyrri reynslu sinni og skoðunum. Þeir tala um að þeim sé á einhvern hátt kippt niður í gegnum göngin sem áður voru nefnd.

Vörubílstjóri lýsti þessum göngum til dæmis eins og pípulögn eða röraræsi á vegi. Þess vegna má draga þá ályktun að þessi tilvist sé ekki svona eins og hér að ofan sé lýst. Þetta sé aðeins mannleg túlkun á því sem orð ná ekki yfir.

En svo gæti líka verið að að hinn látni, sjúklingurinn sem dó og var vakinn aftur til lífsins, hafi raunverulega séð inn í tilvistina sem býður eftir dauðann. Hann væri þá að lýsa raunverulegri reynslu. Og þessi tilvist væri þá raunverulega eins og hann lýsir henni - himinn, sól, ský, engi, tún, fegurð, dýr, fólk í fjarska, hlið. Þessa reynslu er auðvitað ekki hægt að sanna. Því þessa tilvist er ekki hægt að rannsaka vísindalega. Hún er algerlega utan okkar reynslusviðs – ef hún er til myndi einhver bæta við.
Ef við gefum okkur að reynsla þessara sjúklinga sé sönn og frásagnir þeirra sömuleiðis, þá er þessi tilvist sem þeir segja frá utan okkar heims, á öðru sviði.

Þetta er tilvistarsvið sem við getum ekki nálgast fyrr en við deyjum.

Og það er eitthvað algerlega annað en okkar heimur.

Ef til vill er það einmitt sú staðreynd, að meðvitund þeirra sem ganga í gegnum nær-dauða-reynslu, losnar undan undan áreitum þessa heims okkar eitt augnarblik, sem veldur því að þeir geta litið handan núverandi tilvistar og inn í þá næstu. Stillt sig inn á bylgjulengd sem vanalega er utan okkar færis að stilla okkur inn á. Truflanir lífsins eru svo miklar. Þetta er ef til vill sama bylgjulengd og dulspekingar alla trúarbragða reyna að stilla sig inn á. Þetta er bylgjulengd kristinna mystikera, múslímskra súfista og jógameistara búddista og hindúa. En meira að segja þeirra skynjun verður aldrei eins skýr og hinna sem deyja og snúa aftur til lífsins í þessum heimi.

Ekki hafa allir jákvæðu sögu að segja af þessari reynslu af tilvistinni handan dauðans. Það verður að nefnast eins og satt er. Í einni rannsókn þar sem 700 einstaklingar sögðu frá reynslu sinni af handanvíddinni, lýstu 105 henni henni sem „óþægilegri“. Það voru þó engir púkar eða brennandi eldar sem biðu handan ganganna – óþægindin virtust fremur stafa af því hvernig sjúklingarnir sjálfir litu á það sem var að gerast – hvernig þeir mátu það sem þeir sáu. Þeir sáu sömu aðstæður og hinir sem höfðu jákvæða upplifun. En þessar aðstæður virkuðu ógnandi á þá af einhverjum ástæðum.

Að lokum má ekki gleyma því að nær-dauða-reynsla er aðeins innlit í aðra tilvist – einskonar sýnishorn af dauðanum. Við getum ekki með vissu vitað hvert framhaldið er – sýnin endar þegar viðkomandi snýr aftur til jarðlífsins. Það er eins og ef við myndum millilenda á flugvellinum í París á leiðinni til Ítaliu. Þá gætum við ekki komið heim úr ferðalaginu og sagst hafa ferðast um Frakkland. En við gætum alla vega staðfest það fyrir vinum okkar að Frakkland væri til í raunveruleikanum – þó svo að við hefðum aðeins séð það út um gluggann á flugvélinni stutta stund.

Og svo er það spurningin: Er þetta raunverulegur dauði sem hér hefur verið lýst– ef hægt er að endurlífga hinn látna? Er hann þá látinn? „Hvað er dauði“ - eins og einn vinur minn, læknir og áhugamaður um dulsálarfræði spurði mig að? Eru þessar myndir og lýsingar sem hér hafa verið gerðar að umfjöllunarefni, ef til vill aðeins síðasta skynjun veru sem síðan slokknar algerlega á, eins og efasemdarmenn halda án efa fram? Tölvunnar sem kulnar? Svarið fáum við ef til vill aldrei í þessum heimi.

Ég læt Erlend Haraldsson og Karlis Osis hafa lokaorðið, sem er fengið úr bók þeirra Sýnir á dánarbeði:

Það er hvorki raunsætt né í anda vísindanna að sniðganga slíkar (dulsálfræðilegar) rannsóknir eða láta sem sú vitneskja, sem fengist hefur um þetta efni, sé ekki til. Sérstaklega á þetta við þegar grunur leikur á að niðurstöðurnar bendi til þess að ríkjandi skoðun vísindanna um dauðann sé ekki á rökum reist, og ný þekking kunni því að valda verulegum breytingum á ýmsum sviðum (Sýnir á dánarbeði, Skuggsjá 1979)






Fastlind: Samningur framlengdur - frá og með sept
31.ágú. 2015 - 11:46 Þórhallur Heimisson

Biblíutexti nr.7: Elskið útlendinginn!

Þá er ég kominn að sjöunda textanum á TOPP TÍU BIBLÍUTEXTALISTANUM mínum. Það er texti sem talar beint inn í samtíma okkar og þær miklu hörmungar sem nú ganga yfir. Milljónir eru á flótta undan stríði og fátækt og hörmungum frá Afríku og Asíu og leita á náðir Evrópubúa. Þúsundir deyja á örvæntingarfullum flóttanum til fyrirheitna landsins, drukkna í Miðjarðarhafinu, kafna í höndum smyglara, falla úr hungri og sjúkdómum eða í ræningjahöndum. Evrópubúar hrópa af vandlætingu og heita því að hafa hendur í hári smyglaranna, en byggja síðan múra á landamærum sínum til að halda útlendingunum burtu. Í staðin fyrir að bjóða flóttamenn velkomna. Sem aftur gefur nýjum smyglurum tækifæri til að græða á neyð flóttamannanna. Því ekkert stöðvar flóðbylgju hinna örvæntingarfullu sem eiga ekki afturkvæmt. Ekki frekar en þegar Rómaveldi féll undan þunga innrásarþjóða – þrátt fyrir mesta herveldi sögunnar.
26.ágú. 2015 - 08:00 Þórhallur Heimisson

Um að snúa baki við ræningjum heimsins

Þá er komið að sjötta textanum úr Biblíunni sem ég er með á TOPP TÍU BIBLÍUVERSALISTANUM MÍNUM. Hann er úr upphafi Fjallræðunnar svokölluðu. En Fjallræðan var ein af ræðum Jesú.
17.ágú. 2015 - 10:00

Um vináttuna

Þá er komið að fimmta textanum í topp tíu Biblíutextaröðinni minni. Hann fjallar um vináttuna og hann er að finna í Síraksbók.
12.ágú. 2015 - 21:00

Um lífið eftir dauðann

Fjórði textinn á topp tíu textalistanum mínum úr Biblíunni fjallar um dauðann. Eða nánar tiltekið, um lífið eftir dauðann. Við getum lítið vitað um það sem bíður eftir dauðann. Biblían er spör á lýsingar á þeirri tilvist. Hún er aftur á móti örugg um að einhver tilvist sé. Að tilvist einstaklingsins haldi áfram eftir dauðann. Biblían lýsir þeirri tilvist gjarnan með táknum.
10.ágú. 2015 - 18:00 Þórhallur Heimisson

Um kærleikann

Þá er það þriðji textinn sem ég ætla að birta hér á Pressunni úr “Topp tíu” textasafninu mínu.
08.ágú. 2015 - 16:30

Um fegurð kynlífsins og hinnar líkamlegu ástar

Þá held ég áfram með "Topp tíu listann "– yfir þá texta sem skipta mig persónulega hvað mestu máli í Biblíunni.
05.ágú. 2015 - 18:00

Þegar við erum ráðvillt í lífinu og allir vegir virðast ófærir

Næstu tíu daga ætla ég að birta hér á Pressunni "Topp tíu listann "– yfir þá texta sem skipta mig persónulega hvað mestu máli í Biblíunni. Svo er að sjá hvort Pressuliðar hafa undan að birta sendingarnar.
08.júl. 2015 - 11:00 Þórhallur Heimisson

Er líf eftir dauðann?

Hvert sem litið er á byggðu bóli trúir fólk á einhverskonar tilvist eftir dauðann, að persónan eða meðvitundin muni á einhvern hátt lifa eftir að líkaminn hættir að starfa. Mannfræðingar, fornleifafræðingar, félagsfræðingar, sagnfræðingar og sérfræðingar í trúarbragðafræðum eru á einu máli um að þetta eigi við allar menningarheildir á öllum tímum. Allar þjóðir og þjóðflokkar vænta einhvers, einhvers annars en dauðans sem vissulega bíður allra. Mannkyn virðist upp til hópa vera á einu máli um það að einhver hluti okkar haldi áfram að vera til eftir dauðann á einhvern hátt.
19.jún. 2015 - 10:22 Þórhallur Heimisson

Reimleikar á Þingvallabæ

Í síðasta pistli mínum hér á Pressunni sagði ég frá reimleikum sem ég eitt sinn upplifði í Hafnarfirði við annan mann. Það var árið 1987.
07.jún. 2015 - 19:30 Þórhallur Heimisson

Af reimleikum í Hafnarfirði

Þannig var að þegar ég var kominn vel á veg í guðfræðináminu á sínum tíma fór ég að taka að mér hverskonar safnaðarstarf fyrir ýmsa söfnuði. Bæði var að slíkt starf var hluti af náminu og eins hitt, að þar gat fátækur háskólanemi nælt sér í smá aukapening til að framfleyta fjölskyldunni. Auk þess hafði ég gaman af safnaðarstarfinu, sérstaklega að vinna með börnum og unglingum.
29.maí 2015 - 07:00 Þórhallur Heimisson

Uhhh.........Þrenningarhátíðin!?

Í síðasta pistil mínum hér á Pressunni skrifaði ég um hina gleymdu kirkjuhátíð, hvítasunnuna. Sunnudaginn 31. maí er haldið upp á enn eina hátíðina í kirkjunni sem fáir vita um eða kannast við, en það er þrenningarhátíðin.

22.maí 2015 - 17:00 Þórhallur Heimisson

Hvítsunnan - hin gleymda hátíð

Flest vitum við hvers vegna haldið er upp á jól og páska að kristnum sið. Hvort sem við teljum okkur trúuð eða ekki. Á jólum fögnum við kristnir menn fæðingu frelsarans Jesú í heiminn. Á páskum gleðjumst við yfir upprisu hans, sigri hans á dauðanum sem gefur okkur von um eilíft líf okkur til handa. 
09.maí 2015 - 20:04 Þórhallur Heimisson

Hundleiðinlegar messur

Stundum eru gamlir pistlar gjaldgengir í umræðu dagsins. Eftirfarandi birti ég árið 2007, og nú er eins og komið sé 2007 á ný, alla vega stundum.
07.maí 2015 - 06:00 Þórhallur Heimisson

Ný hjónaráðgjöf í Reykjavík og á Akureyri

Allir vilja verða hamingjusamir. Hamingjan er reyndar fyrirbæri sem erfitt er að skilgreina, því hver og einn hefur sína skoðun á því hvað hamingja sé. Þó er hægt að vera nokkuð viss um það, að allir sem ganga í hjónaband gera það í þeirri trú og von að hamingjan sé þeirra. Hver og einn bindur miklar vonir við hjónabandið. Og þegar allt gengur upp þá rætast margir af draumunum sem tengdust ástinni er leiddi makana í hjónaband. Því auðvitað er það ástin sem ræður ferðinni þegar par ákveður að gifta sig.
27.apr. 2015 - 11:29 Þórhallur Heimisson

Með 1.500 manns til Rómar

Allar leiðir liggja til Rómar segir málshátturinn. Og það má með sanni segja. Einhvernvegin hefur maður það alla vega á tilfinningunni í hvert sinn sem maður kemur þangað, að allt það sem við mennirnir höfum verið að bauka og erum að bauka eigi sér upphaf og endi þar. Komi þaðan. Eða sé á leiðinni þangað ef ekki vill betur.
16.apr. 2015 - 10:47 Þórhallur Heimisson

Guð - Tortímandi eða Kærleikur?

Kristnir menn byggja túlkun sína á Guði á því hvernig hann Jesús Kristur sagði okkur frá honum. Þannig byggir hin kristna guðsmynd á þeirri guðsmynd sem Jesús sýnir okkur og bendir okkur á og túlkar.
10.apr. 2015 - 14:50 Þórhallur Heimisson

Í fótspor Innrásarinnar í Normandí

Á komandi vori eru liðin 70 ár frá því er Innrásin í Normandí hófst, sem markaði upphafið að endalokum Síðari heimsstyrjaldarinnar. Af því tilefni mun undirritaður halda til Normandí á slóðir innrásarinnar í samvinnu við ferðaskrifstofuna Vita þann 22. – 29. ágúst næstkomandi. Á 60 ára afmæli innrásarinnar stóð ég fyrir samskonar ferð og gaf auk þess út bókina Ragnarök, sem meðal annars sagði frá þessum mikla hildarleik. Líkt og þá verður nú flogið til London en þaðan er ekið til Portsmouth þar sem var ein stærsta flotastöð innrásarflotans sem í júní 1944 hélt yfir Ermasundið. Á leið til Portsmouth er komið við í British War Museum í London. Í Portsmouth er að finna safn breska flotans, Royal Navy Museum, þar sem skoða má herskip af öllum stærðum og gerðum frá ýmsum tímum. Þar liggur meðal annars HMS.Victory Nelsons flotaforingja.
07.apr. 2015 - 11:07 Þórhallur Heimisson

Er líf eftir dauðann?

Kristin trú er fyrst og fremst uppristrú, trú á sigur lífsins yfir dauðanum, að lífið endi ekki við dauðans dyr, heldur muni hinn upprisni Jesús Kristur leiða okkur frá dauðanum til lífsins hjá Guði. Fáir hafa orðað þetta betur finnst mér en hr.Sigurbjörn Einarsson biskup í erindi sem hann hélt árið 1984 undir heitinu “Spurningar um dauðann”. 
27.mar. 2015 - 18:44 Þórhallur Heimisson

Krossfestum hann!

Eitt af því sem við getum verið alveg viss um varðandi Jesú er þetta: Hann var krossfestur, dó á krossi. Um það eru allir á sama máli, lærisveinar hans, kristnar heimildir og andstæðingarnir sem hæddu hann vegna þessa.
20.mar. 2015 - 16:05 Þórhallur Heimisson

„Hamarinn“, íslam og orrustan við Poitier 732 – lokakafli

Eins og ég sagði frá í þriðja hluta þessarar frásagnar er nú komið að því að segja frá sjálfri orrustunni sem skipti sköpum fyrir framtíð Evrópu.

Þórhallur Heimisson
Þórhallur Heimisson er fæddur 30.07.61. Hann starfar sem kirkjuhirðir hjà sænsku kirkjunni í Falun. Hann var um àrabil prestur og sóknarprestur í Hafnarfjarðarkirkju en hefur auk þess annast hjónaráðgjöf, gefið út bækur um trúmál, hjónaband og sambúð og sagnfræði, ritað pistla, gert útvarpsþætti, kennt í KHÍ og HÍ og verið leiðsögumaður í Rómarferðum.
Biggi lögga
Biggi lögga - 28.8.2015
I know you like Iceland, but it´s mine
Vilhjálmur Birgisson
Vilhjálmur Birgisson - 20.8.2015
Afmá þarf Má úr Seðlabankanum
Hannes Hólmsteinn Gissurarson
Hannes Hólmsteinn Gissurarson - 21.8.2015
Jón Steinsson: mistækur ráðgjafi
Brynjar Nielsson
Brynjar Nielsson - 24.8.2015
Til hvers voru Píratar að því?
Brynjar Nielsson
Brynjar Nielsson - 02.9.2015
Froðufellandi af reiði
Hannes Hólmsteinn Gissurarson
Hannes Hólmsteinn Gissurarson - 01.9.2015
Málverkin heima hjá mér
Hannes Hólmsteinn Gissurarson
Hannes Hólmsteinn Gissurarson - 20.8.2015
Gott hljóð í Bjarna Benediktssyni
Bergljót Björk Halldórsdóttir
Bergljót Björk Halldórsdóttir - 29.8.2015
Kjötsúpa Sælkerapressunar - nýupptekið grænmeti úr Mosfellsdal
Brynjar Nielsson
Brynjar Nielsson - 20.8.2015
Sumir fagna því að „sægreifarnir“ tapi
Hannes Hólmsteinn Gissurarson
Hannes Hólmsteinn Gissurarson - 21.8.2015
Draumar fortíðar og draugar samtíðar
Björgúlfur Ólafsson
Björgúlfur Ólafsson - 24.8.2015
Listin að reka við
Hannes Hólmsteinn Gissurarson
Hannes Hólmsteinn Gissurarson - 25.8.2015
Skýringar og sakfellingar
Vilhjálmur Birgisson
Vilhjálmur Birgisson - 28.8.2015
Gullkálfur íslensku þjóðarinnar
Hannes Hólmsteinn Gissurarson
Hannes Hólmsteinn Gissurarson - 27.8.2015
Útgerðarmenn: Þjóðhetjur, ekki þjóðníðingar
Fleiri pressupennar