Hannes Hólmsteinn Gissurarson
29. feb. 2012 - 19:56Hannes Hólmsteinn Gissurarson

Tómas í Hressingarskálanum

Einhvern tíma á fjórða áratug tuttugustu aldar sat Tómas Guðmundsson að kaffidrykkju í Hressingarskálanum með Sigurði Einarssyni, guðfræðingi, útvarpsmanni og alþingismanni. Þá komu þeir auga á gamlan bekkjarbróður úr Menntaskólanum í Reykjavík, Halldór Kiljan Laxness, sem þegar var orðinn þjóðkunnur rithöfundur, stika stórum á Austurstræti. Sigurður sagði þá við Tómas: „Hugsaðu þér, Tómas, hvað hefði getað orðið úr okkur, ef við hefðum haft dugnaðinn hans Halldórs.“

Í annað sinn sat Tómas með vinum sínum í Hressingarskálanum. Veður var hart, snjókoma með hvössum ágangi. Horfðu þeir á menn hraða sér yfir Austurstræti. Einn þeirra var Halldór Kiljan Laxness, annar Vilhjálmur Þ. Gíslason, þá skólastjóri Verslunarskólans, síðar útvarpsstjóri. Talið barst að því, hvað rímað gæti við Laxness. Tómas leysti þá rímþraut á augabragði:

Víst er byljótt. Hér er hann

Halldór Kiljan Laxness;

síst skal dylja mætan mann,

meistara Vilhjálm pax, þess.

Vilhjálmur var kunnur útvarpsfyrirlesari og oft kallaður „Villi pax“, þar sem hann endaði jafnan erindi sín á orðunum „Í Guðs friði“.

Eitt sinn árið 1951 fékk Tómas það óþvegið í Hressingarskálanum. Tómas sat þar við eitt borð, en þeir Steinn Steinarr og Dósóþeus Tímóteusson við annað. Dósóþeus sagði við Stein: „Hér situr Tómas skáld.“ Steinn greip orðin á lofti og mælti fram vísu:

Hér situr Tómas skáld með bros á brá,

bjartur og hreinn sem fyrsta morgunsárið.

Ó, hvað mig, vinur, tekur sárt að sjá,

að sál þín skyldi grána fyrr en hárið.

Steinn var Tómasi reiður fyrir það, að hann gerði óspart gys að atómskáldum í hláturleik, revíu, „Bláu stjörnunni,“ sem hann hafði samið ásamt öðrum manni og þá var sýnd.

(Þessi fróðleiksmoli birtist í Morgunblaðinu 25. febrúar 2012 og er sóttur í bók mína, Kjarna málsins. Fleyg orð á íslensku, en hún er barmafull af sögum og fróðleik.)




(21-25) Fylgifiskar: HH, fish 1 - maí
22.maí 2016 - 12:00 Hannes Hólmsteinn Gissurarson

Dósentsmálið 1937

En eftir að hafa lesið ritgerð Guðmundar Hálfdanarsonar finnst mér málið flóknara. Var Haraldur ef til vill líka að leiðrétta ranglæti?
21.maí 2016 - 18:38 Hannes Hólmsteinn Gissurarson

Nordau á Íslandi

Ungur sótti Nordau þjóðhátíðina á Íslandi 1874 og skrifaði um hana nokkrar greinar í ungversk og austurrísk blöð.
06.maí 2016 - 14:18 Hannes Hólmsteinn Gissurarson

Merkilegur dómur Hæstaréttar um Seðlabankann

Merkilegur hæstaréttardómur var kveðinn upp á dögunum, og segir leiðarahöfundur Morgunblaðsins, sem áreiðanlega er Davíð Oddsson, svo um hann:
04.maí 2016 - 18:27 Hannes Hólmsteinn Gissurarson

Vandi Ólafs Ragnars

Vandi Ólafs Ragnars er ekki að mínum dómi, að kona hans er auðug …
02.maí 2016 - 15:42 Hannes Hólmsteinn Gissurarson

Ummæli Ólafs Þ. Harðarsonar

Ég hef fram að þessu þekkt Ólaf sem dagfarsprúðan og hófsaman mann, þótt hann hafi jafnan átt erfitt með að leyna samúð sinni með sjónarmiðum sósíaldemókrata.
30.apr. 2016 - 11:07 Hannes Hólmsteinn Gissurarson

Tímamótin 1991

Þegar Davíð Oddsson myndaði sína fyrstu ríkisstjórn fyrir réttum aldarfjórðungi, 30. apríl 1991, urðu tímamót í íslenskri stjórnmálasögu.
25.apr. 2016 - 10:01 Hannes Hólmsteinn Gissurarson

Guðmundur Andri: Ekkert skjól í sögunni

Heitið er sótt með tilbrigðum í kvæði Laxness, eins og allir vita. En Guðmundi láðist að geta þess, að Laxness geymdi sjálfur fé erlendis ólöglega …
24.apr. 2016 - 10:19 Hannes Hólmsteinn Gissurarson

Aulafyndni Gunnars Smára Noregsfara

Af hverju gerir þú sífellt gys að vonum okkar, draumum, þrám, tilvist sem einnar þjóðar?
23.apr. 2016 - 13:34 Hannes Hólmsteinn Gissurarson

Bananalýðveldi? Nei!

Treystum við þessum mönnum til að stjórna landinu? Eru það ekki einmitt þeir, sem myndu breyta landinu í bananalýðveldi?
21.apr. 2016 - 11:00 Hannes Hólmsteinn Gissurarson

Smæðarhagkvæmni

Einingar geta orðið of stórar. Þá verða þær flóknar í rekstri, og stjórnendur missa yfirsýn.
20.apr. 2016 - 11:00 Hannes Hólmsteinn Gissurarson

Fáir, fátækir, smáir

Frelsið skiptir mestu máli, ekki fólksfjöldinn.
19.apr. 2016 - 11:00 Hannes Hólmsteinn Gissurarson

Jóhann Páll og Alþýðubandalagið

Hversu lipur sem Jóhann Páll Árnason er í þrætubókarlist, getur hann ekki breytt þessari fortíð.
18.apr. 2016 - 10:30 Hannes Hólmsteinn Gissurarson

Baldur svarar Gunnari Smára

Þeir Árni Hauksson og Hallbjörn Karlsson eru hluthafar í Fréttatímanum. Hvað gengur þeim til?
17.apr. 2016 - 09:13 Hannes Hólmsteinn Gissurarson

Jóhann Páll og Sósíalistaflokkurinn

Í tölvubréfi finnur Jóhann Páll Árnason heimspekingur að ýmsu, sem ég hef haldið fram um íslenska vinstri hreyfingu.
13.apr. 2016 - 12:00 Hannes Hólmsteinn Gissurarson

Guð og gull

Ég spurði sérfræðingana þrjá, hvort það hefðu verið mistök að bjarga ekki Lehman Brothers í september 2008 …
11.apr. 2016 - 23:50 Hannes Hólmsteinn Gissurarson

Ísland ætti að vera „skattaskjól“!

Fjármagn og fyrirtæki eru eftirsóknarverð. Við ættum að skapa þeim skilyrði til að leita hingað til lands.
11.apr. 2016 - 12:00 Hannes Hólmsteinn Gissurarson

Fróðlegar tölur um eignadreifingu

Rannsóknarspurning hennar var, hversu margir hinna vellauðugu hefðu erft auð sinn og hversu margir skapað hann sjálfir.
10.apr. 2016 - 12:00 Hannes Hólmsteinn Gissurarson

Fróðlegur lestur um innflytjendamál

Þessi innflytjendastraumur gæti riðið þeirri Evrópu, sem við þekkjum og virðum, að fullu.
09.apr. 2016 - 11:52 Hannes Hólmsteinn Gissurarson

Af hverju afhendir Jóhannes ekki gögnin strax?

Jóhannes, birtu skjölin tafarlaust!
07.apr. 2016 - 17:37 Hannes Hólmsteinn Gissurarson

Fyrirlestur minn í New York í dag

Hér er kynning á fyrirlestri, sem ég held í New York í dag:
06.apr. 2016 - 11:52 Hannes Hólmsteinn Gissurarson

Ráðherraval. Orðaskipti okkar Guðna og Björns

Við Guðni Th. Jóhannesson og Björn Bjarnason skiptumst á skoðunum:
05.apr. 2016 - 21:30 Hannes Hólmsteinn Gissurarson

Ég skal glaður borga

Ástæðan til þess, að ég bauðst ekki til þess að fyrra bragði, var auðvitað sú, að myndin er óborganleg!
05.apr. 2016 - 16:53 Hannes Hólmsteinn Gissurarson

Viljum við þetta fólk til valda?

Og viljum við þá fá þetta fólk til að leggja það í rústir?
03.apr. 2016 - 15:05 Hannes Hólmsteinn Gissurarson

Skrípaleikur í RÚV

Hvar eru brotin? Ég sé þau að minnsta kosti á einum stað: Gögnin, sem rannsóknarblaðamennirnir svonefndu nota, eru stolin.
22.mar. 2016 - 17:04 Hannes Hólmsteinn Gissurarson

Búdapest, Reykjavík og Akureyri, 1956

Nokkrir menntaskólanemar á Akureyri tóku sömu afstöðu.
20.mar. 2016 - 12:29 Hannes Hólmsteinn Gissurarson

Ótrúleg fávísi Höskulds Kára Schrams

Einkennilegt er, að Höskuldur Kári skuli gleyma Jóni Ásgeiri, því að hæg eru heimatökin: Þeir eru systrasynir.
19.mar. 2016 - 13:56 Hannes Hólmsteinn Gissurarson

Á ráðstefnu á Akureyri

Ég leiddi þar rök gegn þeirri kenningu Anne Siberts og Baldurs Þórhallssonar, að Ísland væri of lítið,
18.mar. 2016 - 16:56 Hannes Hólmsteinn Gissurarson

Fyrirlestur minn á Akureyri á laugardag

Hér er örstuttur útdráttur:
18.mar. 2016 - 09:59 Hannes Hólmsteinn Gissurarson

Myndbandið með forsetaframbjóðandanum

Myndbandið af Baugsveislunni 2007 hefur verið fjarlægt af sumum netsíðum …
16.mar. 2016 - 00:00 Hannes Hólmsteinn Gissurarson

Alþýðuflokkurinn 100 ára

Og hvers vegna töpuðu jafnaðarmenn baráttunni við kommúnista og urðu minni flokkur?

Hannes Hólmsteinn Gissurarson
Hannes Hólmsteinn Gissurarson er prófessor í stjórnmálafræði í Háskóla Íslands og hefur verið gistifræðimaður við fjölmarga erlenda háskóla, þar á meðal Stanford-háskóla og UCLA. Hann fæddist 1953, lauk doktorsprófi í stjórnmálafræði frá Oxford-háskóla 1985 og er höfundur fjölmargra bóka um stjórnmál, sögu og heimspeki á íslensku, ensku og sænsku.

Verk hans, Kjarni málsins. Fleyg orð á íslensku, 992 bls. tilvitnanasafn, var gefið út af Bókafélaginu í nóvemberbyrjun 2010. Árið 2009 komu út eftir hann 828 blaðsíðna þýðing á Svartbók kommúnismans (Livre noir du communisme) á vegum Háskólaútgáfunnar og 160 bls. bók, Áhrif skattahækkana á hagvöxt og lífskjör, sem Bókafélagið gaf út. 

Nýjustu verk hans eru Íslenskir kommúnistar 1918–1998, 624 bls. myndskreytt ágrip af sögu íslensku kommúnista- og sósíalistahreyfingarinnar allt til endaloka Alþýðubandalagsins, sem Almenna bókafélagið gaf út 2011, og The Icelandic Fisheries: Sustainable and Profitable, sem Háskólaútgáfan gaf út 2015. Hann vinnur nú að skýrslu á ensku fyrir fjármálaráðuneytið um erlenda áhrifaþætti í íslenska bankahruninu.

Jón Steinar Gunnlaugsson
Jón Steinar Gunnlaugsson - 19.5.2016
Að sýna sjálfum sér virðingu
Jón Sigurðsson
Jón Sigurðsson - 14.5.2016
Aflandsreikningar
Jón Sigurðsson
Jón Sigurðsson - 21.5.2016
Icesave - enn og aftur
Brynjar Nielsson
Brynjar Nielsson - 13.5.2016
Afvegaleidd aflandsumræða
Vilhjálmur Birgisson
Vilhjálmur Birgisson - 18.5.2016
Íslenskt verkafólk yfirgefið
Aðsend grein
Aðsend grein - 12.5.2016
Takið vel á móti Álfinum
Hannes Hólmsteinn Gissurarson
Hannes Hólmsteinn Gissurarson - 21.5.2016
Nordau á Íslandi
Hannes Hólmsteinn Gissurarson
Hannes Hólmsteinn Gissurarson - 22.5.2016
Dósentsmálið 1937
Fleiri pressupennar