Hannes Hólmsteinn Gissurarson
18. ágú. 2012 - 08:48Hannes Hólmsteinn Gissurarson

Móðurmál án föðurlands

Sú gamla og gráa kenning, að máttur sé réttur og ráði jafnan úrslitum, birtist í ýmsum myndum. Til dæmis sagði bandaríski kvikmyndaleikstjórinn Robert Altman eitt sinn: „Hvað er sértrúarsöfnuður? Of fámennur hópur til að teljast minnihlutahópur.“

Á meðan gyðingar höfðu ekki eigið ríki, var hið forna mál þeirra, hebreska, „móðurmál án föðurlands“, eins og Aðalbjörg Sigurðardóttir komst að orði. Þegar gyðingar stofnuðu ríki, ákváðu þeir að nota þar hebresku, en gengu fram hjá jiddísku, sem margir gyðingar í Mið- og Austur-Evrópu höfðu talað, en hún er blendingur úr þýsku, hebresku og arameísku. Þá sagði bandaríski málfræðingurinn Max Weinreich af nokkurri beiskju á jiddísku: „A shprakh iz a diyalekt mit an armey un a flot.“ (Tungumál er mállýska, sem styðst við her og flota.) Nú er jiddískan nær dauð, og ólíkt latínunni, sem einnig er dauð, á hún engin afkvæmi.

Íslenska er enn lifandi mál, þótt hún styðjist hvorki við her né flota. Tilveruréttur hennar hvílir ekki á mætti okkar, heldur í senn á vilja okkar til að halda uppi sjálfstæðu tungumáli og viðurkenningu grannþjóðanna á sérstöðu okkar. Þeirrar viðurkenningar njóta til dæmis ekki Kúrdar, sem eru sérstök þjóð með sérstakt tungumál, en ekkert ríki, enda dreifast þeir um fjallahéruð Tyrklands, Írans og Íraks.

Íslendingar eiga sér ekki góðs von í heimi, sem stjórnast af lögmáli franska greifans Bussy-Rabutins: „Comme vous savez, Dieu est d'ordinaire pour les gros escadrons contre les petits.“ (Eins og þér vitið, er Guð jafnan hliðhollur fjölmennum hersveitum gegn fámennum.) Er þetta ekki lögmál ríkisins?

Íslendingar verða heldur að treysta hinum orðsnjalla heimspekingi Voltaire: „Dieu n'est pas pour les gros bataillons, mais pour ceux qui tirent le mieux.“ (Guð er ekki hliðhollur fjölmennustu hersveitunum, heldur bestu skyttunum.) Er þetta ekki lögmál markaðarins?




17.apr. 2015 - 14:13 Hannes Hólmsteinn Gissurarson

Fyrirlestur minn á þriðjudag

Ég mun kynna niðurstöður rannsókna minna á því, hversu mikið ónauðsynlegt tap hafi fallið á Íslendinga af þessum ástæðum.
17.apr. 2015 - 08:29 Hannes Hólmsteinn Gissurarson

Forvitnilegir viðburðir í dag og á morgun

Ég ætla að reyna að komast á tvo forvitnilega viðburði í dag og á morgun.
15.apr. 2015 - 19:43 Hannes Hólmsteinn Gissurarson

Spjallað á Útvarpi Sögu um hatursáróður

Ég var í dag, miðvikudaginn 15. apríl, á Útvarpi Sögu, þar sem ég spjallaði um hatursáróður.
14.apr. 2015 - 17:04 Hannes Hólmsteinn Gissurarson

Stokkhólmur, apríl 2015

Á morgun, miðvikudag, verð ég síðan á Útvarpi Sögu klukkan fimm til að tala um hatursumræður.
12.apr. 2015 - 06:56 Hannes Hólmsteinn Gissurarson

Uppljóstrun Þórðar Snæs

Hvað skyldu fastapennarnir á Fréttablaðinu, þeir Guðmundur Andri Thorsson og Þorvaldur Gylfason, segja um þetta?
11.apr. 2015 - 10:41 Hannes Hólmsteinn Gissurarson

Myndir af mér í Berlín

Tíminn líður. Hinn yngsti þeirra, Friedman, hefði orðið hundrað ára 2012.
08.apr. 2015 - 14:00 Hannes Hólmsteinn Gissurarson

Þrír fyrirlestrar mínir á næstunni

 Þar hyggst ég fara orðum um Seðlabankann og FIH-banka, sem talsvert hefur verið rætt um síðustu mánuði …
05.apr. 2015 - 14:21 Hannes Hólmsteinn Gissurarson

Hugleiðingar í Machu Picchu

Þótt Inkaveldið væri víðlent og voldugt var það frumstætt um margt.
02.apr. 2015 - 13:35 Hannes Hólmsteinn Gissurarson

Sala víns og áfengis í búðum

Heimsendaspárnar um bjórinn rættust ekki. Drykkjumenning batnaði, ef eitthvað var.
01.apr. 2015 - 14:55 Hannes Hólmsteinn Gissurarson

Fróðlegar tillögur Frosta

Með því er ég ekki að lýsa yfir stuðningi við tillögur Frosta. Rök eru til gegn þeim. En þær ætti að ræða alvarlega.
29.mar. 2015 - 17:00 Hannes Hólmsteinn Gissurarson

Þorsteinn Pálsson á villigötum

Ég botna ekkert í gömlum vini og samverkamanni, Þorsteini Pálssyni, sem kallar það „markaðslausn“ að bjóða upp aflaheimildir.
28.mar. 2015 - 14:10 Hannes Hólmsteinn Gissurarson

Var Jón Sigurðsson óbilgjarn?

… hann var að reyna að efla sjálfsvirðingu sinnar fámennu, fátæku þjóðar og koma fram af reisn út á við.
27.mar. 2015 - 02:07 Hannes Hólmsteinn Gissurarson

Þorvaldur: Íslendingahrellir

Ef Gunnar var glæpamannahrellir, þá er Þorvaldur Íslendingahrellir …
25.mar. 2015 - 14:22 Hannes Hólmsteinn Gissurarson

Reductio ad Hitlerum

… Sviss, Ástralía, Nýja-Sjáland, Bretland og Kanada. Hverjum dettur öðrum í hug en Gísla Pálssyni og E. Paul Durrenberger að bera þau saman við Hitlers-Þýskaland?

21.mar. 2015 - 21:17 Hannes Hólmsteinn Gissurarson

Formannskjörið í Samfylkingunni

Það hefði sennilega verið betra fyrir andstæðinga Samfylkingarinnar, hefði Sigríður Ingibjörg Ingadóttir sigrað í formannskjöri. Hún hefur enn minni kjörþokka en Árni Páll.
20.mar. 2015 - 01:00 Hannes Hólmsteinn Gissurarson

Viðtal Kolbrúnar við Harald

Það má vinkona mín, Kolbrún Bergþórsdóttir, eiga, að hún tekur góð viðtöl, ratar beint að kjarna máls.
18.mar. 2015 - 14:42 Hannes Hólmsteinn Gissurarson

Orðaskipti Guðrúnar og Davíðs

[Guðrún Pétursdóttir:] Veistu, hverra manna ég er?
15.mar. 2015 - 00:56 Hannes Hólmsteinn Gissurarson

Gaman um alvöru

Skemmtilegt myndband …
12.mar. 2015 - 13:20 Hannes Hólmsteinn Gissurarson

Sömdu Svíar af sér Ísland?

Með ólíkindum er, hversu hljóðlega og átakalaust Ísland fylgdi Danmörku í Kílarfriðnum, sem saminn var 14. janúar 1814.
09.mar. 2015 - 16:51 Hannes Hólmsteinn Gissurarson

Annað dæmi um hlutdrægni Egils

En auðvitað er Egill og hefur verið hlutdrægur …
08.mar. 2015 - 14:45 Hannes Hólmsteinn Gissurarson

Sinnuleysi Háskólans um ritstuld

Ég skrifaði þá eftirfarandi bréf inn á vefinn:
07.mar. 2015 - 06:56 Hannes Hólmsteinn Gissurarson

InDefence: Bankarnir bæti tjónið, sem þeir ollu!

Þetta merkir, að gömlu bankarnir eða þrotabú þeirra skulda Íslendingum stórfé.
05.mar. 2015 - 19:11 Hannes Hólmsteinn Gissurarson

Dæmi um hlutdrægni Egils

Af hverju bauð Egill Helgason aðeins óvildarmanni Ármanns Þorvaldssonar í þátt sinn til að úthúða bók Ármanns, en leyfði honum ekki að svara fyrir sig?
05.mar. 2015 - 08:33 Hannes Hólmsteinn Gissurarson

Ísland í sambandi við Svíþjóð

Ísland var því í tuttugu og eitt ár í konungssambandi við Svíþjóð, en ekki Noreg.
02.mar. 2015 - 01:07 Hannes Hólmsteinn Gissurarson

Bók Björgólfs Thors

Ekki er heiglum hent að ráða bæði við mafíuna í Rússlandi og bankahrunið á Íslandi, en þetta tókst Björgólfi Thor.
26.feb. 2015 - 14:00 Hannes Hólmsteinn Gissurarson

Til hvers var Gissurarsáttmáli?

Baldur Þórhallsson, fyrrverandi varaþingmaður Samfylkingarinnar, er umsjónarmaður rannsóknarverkefnis um „leitina að skjóli“.
24.feb. 2015 - 00:00 Hannes Hólmsteinn Gissurarson

Öflugar áróðursvélar

Gamalreyndir menn og glöggir sjá fingraför þessarar áróðursvélar á bloggi Stefáns Ólafssonar prófessors …
23.feb. 2015 - 13:08 Hannes Hólmsteinn Gissurarson

Davíð gerir gys að Agli

Þá gall aftur við í Agli, að ég hefði eitt sinn hótað sér við Reykjavíkurtjörn að ofsækja sig ekki. Væru að því vitni.
21.feb. 2015 - 16:31 Hannes Hólmsteinn Gissurarson

Fróðlegar upplýsingar í Reykjavíkurbréfi

Davíð Oddsson, fyrrverandi seðlabankastjóri, upplýsir ýmislegt í síðasta Reykjavíkurbréfi.
19.feb. 2015 - 10:24 Hannes Hólmsteinn Gissurarson

Ég á afmæli í dag

Ég fæddist á fæðingardeild Landspítalans 19. febrúar 1953 og var svo sannarlega velkomið barn í heiminn.

Hannes Hólmsteinn Gissurarson
Hannes Hólmsteinn Gissurarson er prófessor í stjórnmálafræði í Háskóla Íslands og hefur verið gistifræðimaður við fjölmarga erlenda háskóla, þar á meðal Stanford-háskóla og UCLA. Hann fæddist 1953, lauk doktorsprófi í stjórnmálafræði frá Oxford-háskóla 1985 og er höfundur fjölmargra bóka um stjórnmál, sögu og heimspeki á íslensku, ensku og sænsku.

Verk hans, Kjarni málsins. Fleyg orð á íslensku, 992 bls. tilvitnanasafn, var gefið út af Bókafélaginu í nóvemberbyrjun 2010. Árið 2009 komu út eftir hann 828 blaðsíðna þýðing á Svartbók kommúnismans (Livre noir du communisme) á vegum Háskólaútgáfunnar og 160 bls. bók, Áhrif skattahækkana á hagvöxt og lífskjör, sem Bókafélagið gaf út. 

Nýjasta verk hans er Íslenskir kommúnistar 1918–1998, sem er 624 bls. myndskreytt ágrip af sögu íslensku kommúnista- og sósíalistahreyfingarinnar allt til endaloka Alþýðubandalagsins, og gefur Almenna bókafélagið það út.