Hannes Hólmsteinn Gissurarson
08. júl. 2012 - 21:10Hannes Hólmsteinn Gissurarson

Jarðarfarir

Þótt jarðarfarir séu jafnan með alvörublæ, hafa þær orðið tilefni gamanyrða.

Árið 1935 lést Jón Þorláksson verkfræðingur, borgarstjóri og forsætisráðherra, skyndilega, aðeins 58 ára að aldri, og var útför hans gerð með viðhöfn. Þegar kona ein hafði orð á því við Tómas Guðmundsson, hversu vel útförin hefði farið fram, svaraði skáldið alúðlega: „Já, ég hef heyrt mjög dáðst að þessari jarðarför, enda hef ég sannfrétt, að það eigi að endurtaka hana.“

Einn bæjarfulltrúi sjálfstæðismanna í tíð Jóns Þorlákssonar var Hjalti Jónsson konsúll, kunnur afreksmaður, sem brotist hafði úr fátækt til bjargálna. Hann hafði greitt Lúðrasveit Reykjavíkur fyrir að leika við útför sína. Þegar sveitin kom aftur til hans með fjárbeiðni, greiddi hann henni enn fyrir leikinn með þessum orðum: „Ekki veitir Reykvíkingum af að skemmta sér einu sinni almennilega.“ Hjalti lést 1949.

Frægasta útför á síðustu öld var þó líklega, þegar jarðneskar leifar Jónasar Hallgrímssonar, listaskáldsins góða, voru grafnar á Þingvöllum haustið 1946 að viðstöddum helstu ráðamönnum þjóðarinnar. Í skáldsögunni Atómstöðinni 1948 notaði Halldór Kiljan Laxness útförina sem táknræna sögu um að sjálfstæði landsins hefði verið grafið með svokölluðum Keflavíkursamningi, sem gerður var um svipað leyti. Grunur lék á um, að beinin væru ekki af Jónasi, heldur dönskum bakara, og þegar séra Bjarni Jónsson dómkirkjuprestur, sem var maður gamansamur, jarðsöng Jónas, hvíslaði hann að syni sínum: „Ætli það sé nú ekki vissara, að ég segi hér nokkur orð á dönsku.“

Annar kunnur prestur, Árni Þórarinsson á Stóra-Hrauni, á að hafa svarað, þegar hann var spurður, hvort hann ætlaði að fylgja Jóni Helgasyni biskup til grafar: „Já, þó að fyrr hefði verið!“ Árni þrætti þó fyrir þetta tilsvar í stórmerkri ævisögu sinni, sem Þórbergur Þórðarson skrifaði.

Minnir þetta á ummæli bandaríska kvikmyndaframleiðandans Sams Goldwyns um einn starfsbróður sinn, Louis B. Mayer: „Ástæðan til þess, að svo margir fylgdu honum til grafar, var, að þeir vildu vera alveg vissir um, að hann væri dáinn.“

(Þessir fróðleiksmolar birtust í Morgunblaðinu 10. júní 2012 og eru sóttir í ýmsa staði í 992 bls. bók mína frá 2010, Kjarna málsins. Fleygum orðum á íslensku, en tilvalið er að líta inn í bókabúð og kaupa hana og taka með sér upp í sumarbústað til að hafa eitthvað skemmtilegt að lesa á kvöldin, eftir grillveisluna.)




(21-25) Rými: Rýmingarsala - sept
19.sep. 2016 - 14:27 Hannes Hólmsteinn Gissurarson

Grannþjóðin sem gleymdist

En á milli Eistlands og Finnlands, í Kirjálabotni, bjó enn ein þjóð, sem aldrei hlaut sjálfstæði
18.sep. 2016 - 17:53 Hannes Hólmsteinn Gissurarson

Tveir á tali við Lenín

Vitað er um tvo Íslendinga, sem áttu orðastað við rússneska byltingarmanninn Vladímir Íljítsj Úljanov …
10.sep. 2016 - 16:58 Hannes Hólmsteinn Gissurarson

Hér var Sturla hýddur

Ekki hefur Sturla getað séð það fyrir, að hann fengi ekki aðeins syndaaflausn hjá páfanum í Róm, heldur líka hjá páfanum á RÚV.
09.sep. 2016 - 05:18 Hannes Hólmsteinn Gissurarson

Á ráðstefnu í Flórens

Ég er á ráðstefnu í Flórens á Ítalíu …
06.sep. 2016 - 20:07 Hannes Hólmsteinn Gissurarson

Valdabrask á Íslandi?

En að öllu gamni slepptu kom valdabrask sennilega ekki eins ójafnt niður á Íslandi, því að flokkarnir skiptust þar á um að hafa völd.
04.sep. 2016 - 11:03 Hannes Hólmsteinn Gissurarson

Prófkjörið í Reykjavík

Framboðslisti Sjálfstæðisflokksins í Reykjavík, sem valdist í prófkjörinu í gær, er vel skipaður.
29.ágú. 2016 - 10:56 Hannes Hólmsteinn Gissurarson

Ráðstefna um uppboðsleiðina í dag

Tæki ríkið kvótana af útgerðarfyrirtækjum og byði þá upp, þá væri síður en svo verið að skapa markað, heldur væri verið að koma í veg fyrir eðlileg markaðsviðskipti.
28.ágú. 2016 - 12:11 Hannes Hólmsteinn Gissurarson

Sögufalsanir um vinaþjóðir

Söguskoðun Sigurðar er fyrirskipuð í rússneskum skólum. Fleiri skoðanir hljóta að komast að í íslenskum skólum.
26.ágú. 2016 - 07:33 Hannes Hólmsteinn Gissurarson

Eystrasaltslönd: Frjáls í aldarfjórðung

Nú er merkisdagur í sögu smáþjóða, því að þennan dag fyrir réttum aldarfjórðungi, 26. ágúst 1991, varð Ísland fyrst ríkja til að endurnýja fyrri viðurkenningu sína á sjálfstæði Eystrasaltslandanna þriggja
20.ágú. 2016 - 22:02 Hannes Hólmsteinn Gissurarson

Tómas aðalræðismaður

Tómas var einn þeirra brautryðjenda, sem brutust úr fátækt og byggðu nýtt Ísland í krafti frelsis, framtaks og þjóðlegs metnaðar.
19.ágú. 2016 - 08:47 Hannes Hólmsteinn Gissurarson

Aflareynsla eða uppboð: Rök mín

Í formála rifjar höfundur upp, að hlegið hafi verið að sér, þegar hann hafi lagt það til á ráðstefnu um framtíðina á Þingvöllum haustið 1980 að úthluta einstaklingsbundnum og framseljanlegum veiðiréttindum …
17.ágú. 2016 - 15:59 Hannes Hólmsteinn Gissurarson

Einn í svarthvítu

Aðalsteinn birtir í Morgunblaðinu 3. ágúst ofstopafulla árás á mig fyrir skrif mín um spænska borgarastríðið …
16.ágú. 2016 - 09:17 Hannes Hólmsteinn Gissurarson

Grein eftir mig um Panama-skjölin

Ég skrifaði fyrir nokkru grein um Panama-skjölin og afsögn Sigmundar Davíðs Gunnlaugssonar að ósk Cayman Financial Review.
13.ágú. 2016 - 12:39 Hannes Hólmsteinn Gissurarson

Gagnsæi og huldufélög

Samkennarar mínir í stjórnmálafræðideild hafa talað fyrir auknu gagnsæi í stjórnmálum. Hæg eru heimatök.
12.ágú. 2016 - 10:47 Hannes Hólmsteinn Gissurarson

Svar mitt við spurningum RÚV

Nú síðast fékk ég í dag þrjár spurningar frá fréttamanni, sem ég svaraði skilmerkilega, en beindi um leið þremur spurningum til fréttastofunnar …
05.ágú. 2016 - 16:02 Hannes Hólmsteinn Gissurarson

Orðaskipti okkar Össurar á Facebook

Össur svaraði um hæl:
05.ágú. 2016 - 07:47 Hannes Hólmsteinn Gissurarson

Ég svara Illuga Jökulssyni

Ég gat ekki stillt mig um að svara:
02.ágú. 2016 - 14:33 Hannes Hólmsteinn Gissurarson

Tvær athugasemdir við ræðu Guðna

Ég var ekki beinlínis ósammála Guðna Th. Jóhannessyni í innsetningarræðu hans …
30.júl. 2016 - 08:13 Hannes Hólmsteinn Gissurarson

Spænska borgarastríðið: Áttatíu ár

Rétt áttatíu ár eru liðin, frá því að spænska borgarastríðið hófst 17. júlí 1936, en þar sigruðu þjóðernissinnar lýðveldismenn.
25.júl. 2016 - 12:00 Hannes Hólmsteinn Gissurarson

Ægis saga konungs og Íslendinga

En tilveran leggur líkn með þraut. Eitt ánægjulegasta árið í Ægis sögu konungs og Íslendinga er 2008.
23.júl. 2016 - 19:14 Hannes Hólmsteinn Gissurarson

Rousseau um Íslendinga

Sennilega hefur Einar aðallega stuðst við yfirlitsrit um Rousseau, því að það fór fram hjá honum, að heimspekingurinn getur Íslands tvisvar
14.júl. 2016 - 18:19 Hannes Hólmsteinn Gissurarson

Stjórnmálafræði og stjórnmálaspilling

Er ekki komið að Margréti S. Björnsdóttur að segja eitthvað líka um málið? Henni er það skyldast.
13.júl. 2016 - 18:52 Hannes Hólmsteinn Gissurarson

Hvort er meira dómgreindarleysi?

Hvort var meira dómgreindarleysi eftir þetta, hjá Sjónvarpinu að bjóða honum að vera fréttaskýranda á kosninganótt, þar sem Davíð hafði verið einn frambjóðenda, eða hjá Ólafi að þiggja boðið?
09.júl. 2016 - 17:08 Hannes Hólmsteinn Gissurarson

Fróðlegur og skemmtilegur sumarskóli

Ég spurði Fernandez, hvað hann segði um þau rök, að hrunið í Venesúela væri vegna lækkunar olíuverðs.
08.júl. 2016 - 15:40 Hannes Hólmsteinn Gissurarson

Hvað ætla ég að tala um á sumarskólanum?

… frjálshyggjurnar eru jafnmargar frjálshyggjumönnunum, en þó má greina að minnsta kosti átta skóla eða hreyfingar …

07.júl. 2016 - 14:52 Hannes Hólmsteinn Gissurarson

Sumarskóli framhaldsskólanema

Um helgina halda Samtök frjálsra framhaldsskólanema sumarskóla í Hinu húsinu við Pósthússtræti.
02.júl. 2016 - 12:00 Hannes Hólmsteinn Gissurarson

Úrslit í krafti blekkinga?

Margrét S. Björnsdóttir, sem skipulagt hefur framhaldsnám í stjórnmálafræði í Háskóla Íslands, … hefur nóg að kenna nemendum þar um klækjastjórnmál.
01.júl. 2016 - 13:38 Hannes Hólmsteinn Gissurarson

Tvær sögur frá Eistlandi

Það var heitur og rakur júnídagur í Viljandi, litlu og snotru þorpi um klukkutíma ferð frá Tartu.
30.jún. 2016 - 13:00 Hannes Hólmsteinn Gissurarson

Íslendinga saga undir nýju nafni

Jafnrétti kynjanna krefst þess, að við endurskoðum fortíðina. Eitt dæmi er nafngiftir á Íslendinga sögum.
29.jún. 2016 - 13:00 Hannes Hólmsteinn Gissurarson

Ferð mín til Eistlands

Ég er núna í Eistlandi, þar sem ég held fyrirlestur á ráðstefnu Platform of European Memory and Conscience …

Hannes Hólmsteinn Gissurarson
Hannes Hólmsteinn Gissurarson er prófessor í stjórnmálafræði í Háskóla Íslands og hefur verið gistifræðimaður við fjölmarga erlenda háskóla, þar á meðal Stanford-háskóla og UCLA. Hann fæddist 1953, lauk doktorsprófi í stjórnmálafræði frá Oxford-háskóla 1985 og er höfundur fjölmargra bóka um stjórnmál, sögu og heimspeki á íslensku, ensku og sænsku.

Verk hans, Kjarni málsins. Fleyg orð á íslensku, 992 bls. tilvitnanasafn, var gefið út af Bókafélaginu í nóvemberbyrjun 2010. Árið 2009 komu út eftir hann 828 blaðsíðna þýðing á Svartbók kommúnismans (Livre noir du communisme) á vegum Háskólaútgáfunnar og 160 bls. bók, Áhrif skattahækkana á hagvöxt og lífskjör, sem Bókafélagið gaf út. 

Nýjustu verk hans eru Íslenskir kommúnistar 1918–1998, 624 bls. myndskreytt ágrip af sögu íslensku kommúnista- og sósíalistahreyfingarinnar allt til endaloka Alþýðubandalagsins, sem Almenna bókafélagið gaf út 2011, og The Icelandic Fisheries: Sustainable and Profitable, sem Háskólaútgáfan gaf út 2015. Hann vinnur nú að skýrslu á ensku fyrir fjármálaráðuneytið um erlenda áhrifaþætti í íslenska bankahruninu.

Björgvin G. Sigurðsson
Björgvin G. Sigurðsson - 13.9.2016
Sit hjá að þessu sinni
Hannes Hólmsteinn Gissurarson
Hannes Hólmsteinn Gissurarson - 10.9.2016
Hér var Sturla hýddur
Vilhjálmur Birgisson
Vilhjálmur Birgisson - 20.9.2016
Þetta er algert rugl og stenst ekki nokkra skoðun
Ragnheiður Eiríksdóttir
Ragnheiður Eiríksdóttir - 21.9.2016
Í tilefni endaloka Brangelinu
Indíana Ása Hreinsdóttir
Indíana Ása Hreinsdóttir - 16.9.2016
Veröld miðaldra karla
Magnús Þór Hafsteinsson
Magnús Þór Hafsteinsson - 10.9.2016
Íshafsskipalestirnar frá Hvalfirði
Tara Margrét Vilhjálmsdóttir
Tara Margrét Vilhjálmsdóttir - 24.9.2016
10 mýtur um magaband
Hannes Hólmsteinn Gissurarson
Hannes Hólmsteinn Gissurarson - 19.9.2016
Grannþjóðin sem gleymdist
Smári Pálmarsson
Smári Pálmarsson - 12.9.2016
Dauðans alvara
Fleiri pressupennar