Hannes Hólmsteinn Gissurarson
07. mar. 2012 - 10:20Hannes Hólmsteinn Gissurarson

Í réttarsal undir framburði Arnórs og Davíðs

Ég sat í réttarsal í landsdómsmálinu síðdegis 6. mars 2012. Hlustaði ég á framburð Arnórs Sighvatssonar, fyrrverandi aðalhagfræðings Seðlabankans (núverandi aðstoðarseðlabankastjóra), og Davíðs Oddssonar, fyrrverandi seðlabankastjóra.

Arnór kvaðst hafa haft miklar áhyggjur af viðskiptabönkunum árin fyrir fall þeirra. Ég varð aldrei var við þær áhyggjur, á meðan ég sat í bankaráði Seðlabankans árin 2001–2009. Arnór og helsti samstarfsmaður hans, Þórarinn G. Pétursson, voru með allan hugann við reiknilíkan það, sem þeir notuðu til að ákveða vexti. Þeir litu undrandi upp úr reiknilíkaninu, þegar ekkert var lengur eftir til að bera vexti.

Ég get hins vegar borið um það, að Davíð Oddsson lét oft í ljós áhyggjur af bönkunum, útlánaþenslu þeirra, krosseignatengslum og gagnkvæmum lánum. Þar eð hann var ekki yfirmaður Fjármálaeftirlitsins, hafði hann hins vegar ekki vald til þess að afla nægilegra upplýsinga eða taka í taumana. Hann varð einnig að tala varlega á opinberum vettvangi, því að hann vildi ekki fremur en aðrir valda áhlaupi á bankana.

Davíð skýrði líka vel tvö atriði, sem fávísir fjölmiðlungar hafa reynt að gera að árásarefni á Seðlabankann í undanfara falls bankanna. Annað var, að ekki hefði verið svarað tilboði í bréfi frá Mervyn King, seðlabankastjóra Englands, vorið 2008 um að aðstoða íslensku bankana við að minnka. Davíð benti á, að bréfið snerist um annað. Með því var hafnað að veita seðlabankanum lánalínur, eins og rætt hafði verið um vikum saman. Það „tilboð“, sem á eftir fór um aðstoð við að minnka íslensku bankana, var ekkert annað en kurteisistal, og hafði slíkt tilboð verið sett margsinnis fram í umræðunum á undan. Fylgdi þessu kurteisistali ekkert tilboð um lánafyrirgreiðslu, sem nauðsynleg hefði verið til að breyta útibúum Landsbankans í Bretlandi í dótturfélög.

Hitt atriðið var, að Seðlabankinn hefði minnkað bindiskyldu erlendra útibúa Landsbankans. Davíð svaraði því til, að þetta hefði verið gert að ósk Landsbankans, sem teldi, að evrópsk lög giltu um þann rekstur. Það var mat Seðlabankans, að þetta væri rétt. Auk þess skipti sú upphæð, sem þá losnaði (um 20 milljarðar króna), ekki höfuðmáli.

Davíð minnti líka í framburði sínum á það, að sumir vildu bregðast við erfiðleikunum haustið 2008 með því að ausa fé í bankana, en ekki bjarga íslenska hluta þess einum og láta erlenda lánardrottna um að vinna úr erlenda hlutanum, eins og gert var með neyðarlögunum svokölluðu. Davíð nefndi sérstaklega þáverandi utanríkisráðherra, Ingibjörgu Sólrúnu Gísladóttur.

Einnig mætti nefna Má Guðmundsson, núverandi seðlabankastjóra (eins og sjá má í Fréttablaðinu 5. nóvember 2008), og Jón Steinsson hagvitring.

Left Right



05.mar. 2015 - 19:11 Hannes Hólmsteinn Gissurarson

Dæmi um hlutdrægni Egils

Af hverju bauð Egill Helgason aðeins óvildarmanni Ármanns Þorvaldssonar í þátt sinn til að úthúða bók Ármanns, en leyfði honum ekki að svara fyrir sig?
05.mar. 2015 - 08:33 Hannes Hólmsteinn Gissurarson

Ísland í sambandi við Svíþjóð

Ísland var því í tuttugu og eitt ár í konungssambandi við Svíþjóð, en ekki Noreg.
02.mar. 2015 - 01:07 Hannes Hólmsteinn Gissurarson

Bók Björgólfs Thors

Ekki er heiglum hent að ráða bæði við mafíuna í Rússlandi og bankahrunið á Íslandi, en þetta tókst Björgólfi Thor.
26.feb. 2015 - 14:00 Hannes Hólmsteinn Gissurarson

Til hvers var Gissurarsáttmáli?

Baldur Þórhallsson, fyrrverandi varaþingmaður Samfylkingarinnar, er umsjónarmaður rannsóknarverkefnis um „leitina að skjóli“.
24.feb. 2015 - 00:00 Hannes Hólmsteinn Gissurarson

Öflugar áróðursvélar

Gamalreyndir menn og glöggir sjá fingraför þessarar áróðursvélar á bloggi Stefáns Ólafssonar prófessors …
23.feb. 2015 - 13:08 Hannes Hólmsteinn Gissurarson

Davíð gerir gys að Agli

Þá gall aftur við í Agli, að ég hefði eitt sinn hótað sér við Reykjavíkurtjörn að ofsækja sig ekki. Væru að því vitni.
21.feb. 2015 - 16:31 Hannes Hólmsteinn Gissurarson

Fróðlegar upplýsingar í Reykjavíkurbréfi

Davíð Oddsson, fyrrverandi seðlabankastjóri, upplýsir ýmislegt í síðasta Reykjavíkurbréfi.
19.feb. 2015 - 10:24 Hannes Hólmsteinn Gissurarson

Ég á afmæli í dag

Ég fæddist á fæðingardeild Landspítalans 19. febrúar 1953 og var svo sannarlega velkomið barn í heiminn.
18.feb. 2015 - 16:00 Hannes Hólmsteinn Gissurarson

Stefán á að biðjast afsökunar

Ef einhver á að biðjast afsökunar, þá er það Stefán Ólafsson.
18.feb. 2015 - 09:35 Hannes Hólmsteinn Gissurarson

Þorsteinn Erlingsson

… dr. Þorsteinn Sæmundsson stjarnfræðingur, hefur vakið athygli mína á dagbókarbroti eftir Svanhildi …
16.feb. 2015 - 10:58 Hannes Hólmsteinn Gissurarson

Ártíð Ólafs Thors

Hann gaf dótturdóttur sinni gott ráð: „Ekki eyða ævinni í að sjá eftir eða kvíða fyrir.“
14.feb. 2015 - 08:07 Hannes Hólmsteinn Gissurarson

Málstaður Íslendinga

Hvað var unnið við að stofna íslenskan háskóla í því skyni að hætta að læra dönsk lög, ef átti aðeins að skipta þeim út fyrir bresk lög?
13.feb. 2015 - 15:35 Hannes Hólmsteinn Gissurarson

Einar og Stefán stóryrtir

Af hverju getur þetta fólk aldrei rætt mál efnislega, heldur þarf að hreyta fúkyrðum í aðra? Hvað veldur vanlíðan þess og beiskju?
11.feb. 2015 - 17:01 Hannes Hólmsteinn Gissurarson

Álitamál um aflandsgögn

Ég vona, að skattrannsóknarstjóri gæti vel að lögum og reglum í þeim ákvörðunum, sem hún tekur um gögn, sem kann að hafa verið aflað á ólögmætan hátt, um aflandsreikninga.
09.feb. 2015 - 07:00 Hannes Hólmsteinn Gissurarson

Hvað eru vinstri menn að reyna að gera?

Í Svíþjóð og víðar hefur vinstri mönnum tekist að ógilda atkvæði þeirra hægri manna, sem skilgreindir hafa verið út úr stjórnmálunum. Aðrir hægri menn vilja ekki vinna með þeim eða þiggja stuðning þeirra.
06.feb. 2015 - 15:04 Hannes Hólmsteinn Gissurarson

Enn hleypur Jón Steinsson á sig

Jón ætti að reyna að hrekja þessa útreikninga, áður en hann skrifar stóryrði á Netið.
30.jan. 2015 - 10:46 Hannes Hólmsteinn Gissurarson

Reiðilestur í stað rannsóknar

Aðferðin í þessari bók er einföld. Hún er að hrúga saman ýmsum hugmyndum, sem höfundum er í nöp við, og kalla einu nafni orsök, en lýsa síðan bankahruninu sem afleiðingu þessara hugmynda.

27.jan. 2015 - 19:15 Hannes Hólmsteinn Gissurarson

Auschwitz og Íslendingar

Ég birti fyrir þremur árum ritgerð í Þjóðmálum, sem lesa má hér, um það, hvernig Íslendingar tengdust Auschwitz-búðunum.
25.jan. 2015 - 08:07 Hannes Hólmsteinn Gissurarson

Bandarísk leyniskjöl um Íslendinga

… skeikult mat bandarískra sendimanna á íslenskum aðstæðum …
19.jan. 2015 - 15:50 Hannes Hólmsteinn Gissurarson

Skrýtið bréf frá blaðamanni DV

Fyrir mér er aðalatriðið, að sendiráðsmenn skuli vera svo illa að sér um íslensk stjórnmál, að þeir telji Jón Guðna Kristjánsson heppilegasta málsvara sinn.
19.jan. 2015 - 14:00 Hannes Hólmsteinn Gissurarson

Heimildagildi opinberra skjala


18.jan. 2015 - 13:32 Hannes Hólmsteinn Gissurarson

Hvað var nýtt í erindi mínu?

En hvað var nýtt í fyrirlestri mínum?
17.jan. 2015 - 12:56 Hannes Hólmsteinn Gissurarson

Davíð á afmæli í dag

En fyrir mér er Davíð alltaf sami upplitsdjarfi alþýðupilturinn og ég kynntist fyrst í Háskóla Íslands snemma á áttunda áratug tuttugustu aldar.
15.jan. 2015 - 11:21 Hannes Hólmsteinn Gissurarson

Leyniskjalið frá Englandsbanka

Fyrir réttri viku, 7. janúar 2015, hafði Englandsbanki veitt aðgang að fundargerðum bankaráðsins.
10.jan. 2015 - 16:20 Hannes Hólmsteinn Gissurarson

Nýjar heimildir?

Við Guðni ætlum að ræða um, hvaða ljósi nýjar heimildir bregða á bankahrunið 2008, meðal annars Rússalánið, starfsemi sendiráða Breta og Bandaríkjamanna á Íslandi, hryðjuverkalögin bresku og sjónvarpsviðtalið við Davíð Oddsson.
08.jan. 2015 - 19:28 Hannes Hólmsteinn Gissurarson

Samræður um íslam og kristni

 Ég svaraði Bjarka …
05.jan. 2015 - 15:00 Hannes Hólmsteinn Gissurarson

Nokkuð að iðja

Í þessum tveimur dæmum hefur rannsóknarnefndin hjálpað „erroribus“ á gang, og verða síðan aðrir að leitast við að „útryðja aftur þeim sömu erroribus“.
04.jan. 2015 - 15:00 Hannes Hólmsteinn Gissurarson

Marx og Engels um Íslendinga

… Íslendingum, sem enn tala alveg sömu tungu og þessir subbulegu víkingar frá anno 900, súpa lýsi, búa í jarðhýsum og þrífast ekki nema loftið lykti af úldnum fiski …
03.jan. 2015 - 15:00 Hannes Hólmsteinn Gissurarson

Ferð til Nýju Jórvíkur

En líklega er þetta einn helsti kosturinn á Nýju Jórvík: Þar er ekki spurt, hvað maður hafi gert, heldur hvað hann geti gert.
02.jan. 2015 - 15:00 Hannes Hólmsteinn Gissurarson

Russell á Íslandi

Þegar ég vann á dögunum að lítilli bók með greinum Russells, sem birtust í íslenskum blöðum á sínum tíma um kommúnisma, rakst ég á skemmtilega teikningu af honum, sem Halldór Pétursson hafði gert.

Hannes Hólmsteinn Gissurarson
Hannes Hólmsteinn Gissurarson er prófessor í stjórnmálafræði í Háskóla Íslands og hefur verið gistifræðimaður við fjölmarga erlenda háskóla, þar á meðal Stanford-háskóla og UCLA. Hann fæddist 1953, lauk doktorsprófi í stjórnmálafræði frá Oxford-háskóla 1985 og er höfundur fjölmargra bóka um stjórnmál, sögu og heimspeki á íslensku, ensku og sænsku.

Verk hans, Kjarni málsins. Fleyg orð á íslensku, 992 bls. tilvitnanasafn, var gefið út af Bókafélaginu í nóvemberbyrjun 2010. Árið 2009 komu út eftir hann 828 blaðsíðna þýðing á Svartbók kommúnismans (Livre noir du communisme) á vegum Háskólaútgáfunnar og 160 bls. bók, Áhrif skattahækkana á hagvöxt og lífskjör, sem Bókafélagið gaf út. 

Nýjasta verk hans er Íslenskir kommúnistar 1918–1998, sem er 624 bls. myndskreytt ágrip af sögu íslensku kommúnista- og sósíalistahreyfingarinnar allt til endaloka Alþýðubandalagsins, og gefur Almenna bókafélagið það út. 

Kringlukráin - 6-7 mars
Ragnheiður Eiríksdóttir
Ragnheiður Eiríksdóttir - 02.3.2015
Alls ekki nota kúta, belti og smokka
Hannes Hólmsteinn Gissurarson
Hannes Hólmsteinn Gissurarson - 23.2.2015
Davíð gerir gys að Agli
Jón Óðinn Waage
Jón Óðinn Waage - 21.2.2015
Sendiferðin: Þetta er lítill heimur
Ragnheiður Ragnarsdóttir
Ragnheiður Ragnarsdóttir - 23.2.2015
Að borða óhollt þegar manni leiðist: hvað er til ráða
Hannes Hólmsteinn Gissurarson
Hannes Hólmsteinn Gissurarson - 21.2.2015
Fróðlegar upplýsingar í Reykjavíkurbréfi
Vilhjálmur Birgisson
Vilhjálmur Birgisson - 24.2.2015
Góður fundur með Sigmundi
Bryndís Schram
Bryndís Schram - 20.2.2015
Vor í Vilnius
Bryndís Schram
Bryndís Schram - 24.2.2015
Á gamlaársdag 1958
Hannes Hólmsteinn Gissurarson
Hannes Hólmsteinn Gissurarson - 02.3.2015
Bók Björgólfs Thors
Hermann Jónsson
Hermann Jónsson - 24.2.2015
Eru einkunnir barnanna okkar mikilvægar?
Ragnheiður Ragnarsdóttir
Ragnheiður Ragnarsdóttir - 03.3.2015
Svitabaðið í LA: alveg eins og stjörnurnar
Björn Jón Bragason
Björn Jón Bragason - 27.2.2015
Áróðursmáladeild Dags B.
Fleiri pressupennar