Hannes Hólmsteinn Gissurarson
09. feb. 2012 - 23:53Hannes Hólmsteinn Gissurarson

Ármann Þorvaldsson gestur í námskeiði mínu

Ármann Þorvaldsson, fyrrverandi forstjóri Singer & Friedlander, var fimmtudaginn 9. febrúar 2012 gestur í námskeiði mínu í stjórnmálahagfræði í Háskóla Íslands, þar sem farið er meðal annars yfir orsakir og afleiðingar falls bankanna haustið 2008. Hann skrifaði hina skemmtilegu bók Ævintýraeyjuna um reynslu sína af hruninu.

Ármann taldi eina leikreglu á íslenska fjármálamarkaðnum hafa verið hæpna, en hún hefði ekki gilt erlendis, svo að hann vissi til. Hún væri, að bankar gætu lánað út á eigin hlutabréf (eða út á einhvern þann gerning, sem jafngilti því). Þannig virtist eigið fé bankanna vera meira en það var í raun og veru, svo að þeir tóku meiri áhættu en skynsamlegt var. Ég spyr eftir að hafa hlustað á Ármann: Væri ekki nær að leiðrétta þessa reglu nú en efna til stjórnlagaþings og annarra aðgerða, sem komu hruninu ekki hætis hót við?

Ármann vakti einnig athygli á, að markaðsmisnotkun fer venjulega fram svo, að beitt er brellum til að hækka í verði hlutabréf, sem brotamennirnir vilja selja, svo að þeir græði á sölunni, eða til að lækka í verði þau, sem þeir vilja kaupa. En í dæmi íslensku bankanna fyrir hrun var reynt að koma í veg fyrir, að hlutabréfin hröpuðu í verði, sem hefði þær hugsanlegu afleiðingar, að kerfið hryndi. Tilgangurinn var því ekki að skapa með brellum gróða, heldur að afstýra tapi og halda kerfinu gangandi. Á þessu tvennu er verulegur siðferðilegur munur, hvort sem sanna tekst lögbrot á einhverja bankamenn eða ekki í einstökum dæmum.

Um kvöldið var ég framsögumaður á fundi Heimdallar um lýðræði ásamt kosningasérfræðingnum Birni S. Stefánssyni, sem rannsakað hefur raðval og sjóðval, og tveimur fulltrúum lýðræðisfélagsins Öldu. Fólkið frá Öldu var kurteist og málefnalegt, en ekki þótti mér það hafa mjög raunhæfar hugmyndir um lýðræði.

Betra er að telja nef en höggva hálsa, svo að lýðræði er skársta fyrirkomulagið til að skipta um stjórnvöld, þegar þau verða óþolandi. En eigum við að gera okkur einhverjar frekari vonir um það? Er frelsi einstaklinganna til að velja ekki aðalleiðarstjarna okkar?





(26-30) Fulltingi: Hefur þú lent í slysi? - apríl
25.apr. 2016 - 10:01 Hannes Hólmsteinn Gissurarson

Guðmundur Andri: Ekkert skjól í sögunni

Heitið er sótt með tilbrigðum í kvæði Laxness, eins og allir vita. En Guðmundi láðist að geta þess, að Laxness geymdi sjálfur fé erlendis ólöglega …
24.apr. 2016 - 10:19 Hannes Hólmsteinn Gissurarson

Aulafyndni Gunnars Smára Noregsfara

Af hverju gerir þú sífellt gys að vonum okkar, draumum, þrám, tilvist sem einnar þjóðar?
23.apr. 2016 - 13:34 Hannes Hólmsteinn Gissurarson

Bananalýðveldi? Nei!

Treystum við þessum mönnum til að stjórna landinu? Eru það ekki einmitt þeir, sem myndu breyta landinu í bananalýðveldi?
21.apr. 2016 - 11:00 Hannes Hólmsteinn Gissurarson

Smæðarhagkvæmni

Einingar geta orðið of stórar. Þá verða þær flóknar í rekstri, og stjórnendur missa yfirsýn.
20.apr. 2016 - 11:00 Hannes Hólmsteinn Gissurarson

Fáir, fátækir, smáir

Frelsið skiptir mestu máli, ekki fólksfjöldinn.
19.apr. 2016 - 11:00 Hannes Hólmsteinn Gissurarson

Jóhann Páll og Alþýðubandalagið

Hversu lipur sem Jóhann Páll Árnason er í þrætubókarlist, getur hann ekki breytt þessari fortíð.
18.apr. 2016 - 10:30 Hannes Hólmsteinn Gissurarson

Baldur svarar Gunnari Smára

Þeir Árni Hauksson og Hallbjörn Karlsson eru hluthafar í Fréttatímanum. Hvað gengur þeim til?
17.apr. 2016 - 09:13 Hannes Hólmsteinn Gissurarson

Jóhann Páll og Sósíalistaflokkurinn

Í tölvubréfi finnur Jóhann Páll Árnason heimspekingur að ýmsu, sem ég hef haldið fram um íslenska vinstri hreyfingu.
13.apr. 2016 - 12:00 Hannes Hólmsteinn Gissurarson

Guð og gull

Ég spurði sérfræðingana þrjá, hvort það hefðu verið mistök að bjarga ekki Lehman Brothers í september 2008 …
11.apr. 2016 - 23:50 Hannes Hólmsteinn Gissurarson

Ísland ætti að vera „skattaskjól“!

Fjármagn og fyrirtæki eru eftirsóknarverð. Við ættum að skapa þeim skilyrði til að leita hingað til lands.
11.apr. 2016 - 12:00 Hannes Hólmsteinn Gissurarson

Fróðlegar tölur um eignadreifingu

Rannsóknarspurning hennar var, hversu margir hinna vellauðugu hefðu erft auð sinn og hversu margir skapað hann sjálfir.
10.apr. 2016 - 12:00 Hannes Hólmsteinn Gissurarson

Fróðlegur lestur um innflytjendamál

Þessi innflytjendastraumur gæti riðið þeirri Evrópu, sem við þekkjum og virðum, að fullu.
09.apr. 2016 - 11:52 Hannes Hólmsteinn Gissurarson

Af hverju afhendir Jóhannes ekki gögnin strax?

Jóhannes, birtu skjölin tafarlaust!
07.apr. 2016 - 17:37 Hannes Hólmsteinn Gissurarson

Fyrirlestur minn í New York í dag

Hér er kynning á fyrirlestri, sem ég held í New York í dag:
06.apr. 2016 - 11:52 Hannes Hólmsteinn Gissurarson

Ráðherraval. Orðaskipti okkar Guðna og Björns

Við Guðni Th. Jóhannesson og Björn Bjarnason skiptumst á skoðunum:
05.apr. 2016 - 21:30 Hannes Hólmsteinn Gissurarson

Ég skal glaður borga

Ástæðan til þess, að ég bauðst ekki til þess að fyrra bragði, var auðvitað sú, að myndin er óborganleg!
05.apr. 2016 - 16:53 Hannes Hólmsteinn Gissurarson

Viljum við þetta fólk til valda?

Og viljum við þá fá þetta fólk til að leggja það í rústir?
03.apr. 2016 - 15:05 Hannes Hólmsteinn Gissurarson

Skrípaleikur í RÚV

Hvar eru brotin? Ég sé þau að minnsta kosti á einum stað: Gögnin, sem rannsóknarblaðamennirnir svonefndu nota, eru stolin.
22.mar. 2016 - 17:04 Hannes Hólmsteinn Gissurarson

Búdapest, Reykjavík og Akureyri, 1956

Nokkrir menntaskólanemar á Akureyri tóku sömu afstöðu.
20.mar. 2016 - 12:29 Hannes Hólmsteinn Gissurarson

Ótrúleg fávísi Höskulds Kára Schrams

Einkennilegt er, að Höskuldur Kári skuli gleyma Jóni Ásgeiri, því að hæg eru heimatökin: Þeir eru systrasynir.
19.mar. 2016 - 13:56 Hannes Hólmsteinn Gissurarson

Á ráðstefnu á Akureyri

Ég leiddi þar rök gegn þeirri kenningu Anne Siberts og Baldurs Þórhallssonar, að Ísland væri of lítið,
18.mar. 2016 - 16:56 Hannes Hólmsteinn Gissurarson

Fyrirlestur minn á Akureyri á laugardag

Hér er örstuttur útdráttur:
18.mar. 2016 - 09:59 Hannes Hólmsteinn Gissurarson

Myndbandið með forsetaframbjóðandanum

Myndbandið af Baugsveislunni 2007 hefur verið fjarlægt af sumum netsíðum …
16.mar. 2016 - 00:00 Hannes Hólmsteinn Gissurarson

Alþýðuflokkurinn 100 ára

Og hvers vegna töpuðu jafnaðarmenn baráttunni við kommúnista og urðu minni flokkur?
14.mar. 2016 - 14:13 Hannes Hólmsteinn Gissurarson

Á Hugvísindaþingi 2016

Ég skrapp á málstofu um „Valdarán“ á Hugvísindaþingi 12. mars 2016.
11.mar. 2016 - 11:45 Hannes Hólmsteinn Gissurarson

Jóhann Páll, haninn, vofan og hrossið

Jóhann Páll skiptir svo ört um líkingar, að lesandinn má hafa sig allan við.
09.mar. 2016 - 10:00 Hannes Hólmsteinn Gissurarson

Furðuleg ummæli Þorvalds Gylfasonar

Íslendingar? Bankarnir voru einkafyrirtæki.
05.mar. 2016 - 19:25 Hannes Hólmsteinn Gissurarson

Frá fundinum með Vinstri grænum

Ég ræddi hins vegar sérstaklega um eina ályktun, sem sumir drógu af bankahruninu — að Ísland væri of lítil eining til að standa á eigin fótum.
04.mar. 2016 - 10:47 Hannes Hólmsteinn Gissurarson

Ég verð hjá Vinstri grænum á morgun

Laugardaginn 5. mars tala ég í stjórnmálaskóla Ungra Vinstri grænna um bankahrunið 2008 og afleiðingar þess ásamt Ögmundi Jónassyni …
27.feb. 2016 - 07:46 Hannes Hólmsteinn Gissurarson

Leyniræðan og íslenskir kommúnistar

Í Gerska æfintýrinu hafði Halldór Kiljan Laxness skrifað, að Stalín væri í hærra meðallagi, grannur og vel limaður. (Stalín var smávaxinn, bólugrafinn og digur.)

Hannes Hólmsteinn Gissurarson
Hannes Hólmsteinn Gissurarson er prófessor í stjórnmálafræði í Háskóla Íslands og hefur verið gistifræðimaður við fjölmarga erlenda háskóla, þar á meðal Stanford-háskóla og UCLA. Hann fæddist 1953, lauk doktorsprófi í stjórnmálafræði frá Oxford-háskóla 1985 og er höfundur fjölmargra bóka um stjórnmál, sögu og heimspeki á íslensku, ensku og sænsku.

Verk hans, Kjarni málsins. Fleyg orð á íslensku, 992 bls. tilvitnanasafn, var gefið út af Bókafélaginu í nóvemberbyrjun 2010. Árið 2009 komu út eftir hann 828 blaðsíðna þýðing á Svartbók kommúnismans (Livre noir du communisme) á vegum Háskólaútgáfunnar og 160 bls. bók, Áhrif skattahækkana á hagvöxt og lífskjör, sem Bókafélagið gaf út. 

Nýjustu verk hans eru Íslenskir kommúnistar 1918–1998, 624 bls. myndskreytt ágrip af sögu íslensku kommúnista- og sósíalistahreyfingarinnar allt til endaloka Alþýðubandalagsins, sem Almenna bókafélagið gaf út 2011, og The Icelandic Fisheries: Sustainable and Profitable, sem Háskólaútgáfan gaf út 2015. Hann vinnur nú að skýrslu á ensku fyrir fjármálaráðuneytið um erlenda áhrifaþætti í íslenska bankahruninu.

Sigurður G. Guðjónsson
Sigurður G. Guðjónsson - 16.4.2016
Að hoppa upp í rassgatið ...
Jón Baldvin Hannibalsson
Jón Baldvin Hannibalsson - 27.4.2016
Hvað er eiginlega að?
Brynjar Nielsson
Brynjar Nielsson - 16.4.2016
Lýðskrum vinstri manna
Vilhjálmur Birgisson
Vilhjálmur Birgisson - 18.4.2016
Skil ekki þessi hörðu viðbrögð
Hildur Eir Bolladóttir
Hildur Eir Bolladóttir - 21.4.2016
Við þurfum nýjan forseta
Vilhjálmur Birgisson
Vilhjálmur Birgisson - 15.4.2016
Hvaða aðilar eru á þessum lista?
Vilhjálmur Birgisson
Vilhjálmur Birgisson - 17.4.2016
Sjálfstæðismenn með hnífinn á lofti
Hannes Hólmsteinn Gissurarson
Hannes Hólmsteinn Gissurarson - 18.4.2016
Baldur svarar Gunnari Smára
Hannes Hólmsteinn Gissurarson
Hannes Hólmsteinn Gissurarson - 17.4.2016
Jóhann Páll og Sósíalistaflokkurinn
Hannes Hólmsteinn Gissurarson
Hannes Hólmsteinn Gissurarson - 24.4.2016
Aulafyndni Gunnars Smára Noregsfara
Hannes Hólmsteinn Gissurarson
Hannes Hólmsteinn Gissurarson - 19.4.2016
Jóhann Páll og Alþýðubandalagið
Hannes Hólmsteinn Gissurarson
Hannes Hólmsteinn Gissurarson - 20.4.2016
Fáir, fátækir, smáir
Vilhjálmur Birgisson
Vilhjálmur Birgisson - 26.4.2016
Ofboðslega rotið og óréttlátt
Hannes Hólmsteinn Gissurarson
Hannes Hólmsteinn Gissurarson - 21.4.2016
Smæðarhagkvæmni
Hannes Hólmsteinn Gissurarson
Hannes Hólmsteinn Gissurarson - 25.4.2016
Guðmundur Andri: Ekkert skjól í sögunni
Fleiri pressupennar