Við erum kristin þjóð

Í því umróti sem við Íslendingar höfum gengið í gegnum undanfarin misseri er eðlilegt að þess sé krafist að burðarásar í íslensku samfélagi skoði það sem til betri vegar má færa í starfi og leik. Þar er þjóðkirkjan ekki undanskilin.

Kirkjan, líkt og margir aðrir hefur farið í gegnum erfiða tíma og verið er að endurmeta ýmsa þætti starfsins eins og fram kom á Kirkjuþingi nú helgina. Í ljósi sögunnar er það ekkert nýtt. Frá upphafi hefur kristni tekið breytingum, oftast nær í takti við breytingar á þjóðfélaginu og viðhorfum kristinna manna.
 
Þótt þjóðkirkjan kunni að liggja vel við höggi tímabundið má það ekki leiða til þess að öfl andsnúin kirkjunni og kristninni nýti tækifærið og umbylti þeim grunni sem kristnin er fyrir íslenskt samfélag. Þar með talið góðu og óeigingjörnu samstarfi kirkjunnar og skólanna í landinu. Menning okkar og saga einkennast og mótast mjög af kristni. Því er vandséð, hvernig brýr verða byggðar milli fortíðar og nútíðar ef ungt fólk nýtur ekki leiðsagnar, sem byggist á þeim trúarbrögðum sem langflestir Íslendingar játa. Það útilokar hins vegar alls ekki að önnur trúarbrögð komi við sögu í skólastarfi.
 
Þessi áhersla kemur fram bæði í löggjöf og aðalnámsskrá grunnskóla  en samkvæmt henni gegna kristin fræði þýðingarmiklu hlutverki og eru einn mikilvægasti þáttur trúarbragðakennslunnar.
 
Vissulega er mikilvægt að við eflum þekkingu og skilning skólabarna á öðrum trúarbrögðum. Það er sjálfsagt og eðlilegt og ég vona að það sé óumdeilt. Við eigum að kynnast fleiri trúarbrögðum en kristni og ekki síður hefðum annarra menningarsvæða.
 
Það má hins vegar ekki verða til þess, að við afneitum því sem við erum og þeirri sögulegu, trúarlegu og siðferðilegu þróun sem hefur mótað okkur sem þjóð, tungu okkar og menningu.
 
Við verðum að gera greinarmun á fræðslu og trúboði. Það er hlutverk kirkjunnar að standa að fermingarfræðslu, enda er hún ekki hluti af skilgreindu skóladagatali né skólaskyldu. Engu að síður geta foreldar, nemendur og kirkjan hér eftir sem hingað til óskað eftir heimild skólastjóra til að senda barn í fermingarfræðsluferðir. Skólastjóra er heimilt að veita slíkt orlof. Kristni setur raunar mark sitt á skólastarf og þjóðlíf allt með ýmsum hætti, til dæmis er gefið frí í skólum á kristnum hátíðum eins og jólum og páskum.  Ætla ég að vona, að menn fari nú ekki amast við því.
 
Við eigum ekki að vera feimin að játa að við séum kristin. Með því erum við síður en svo að hnýta í önnur trúarbrögð. Við eigum að halda hér uppi öflugri trúarbragðafræðslu, kenna börnunum okkar að þekkja og virða önnur trúarbrögð og aðra menningu en þau eru alin upp við. En að sjálfsögðu verður þungi trúarbragðafræðuslunnar áfram á kristin fræði, hvaða þýðingu þau hafa fyrir okkur og okkar samfélag. 
 
Samstarf skólanna og kirkjunnar hefur verið afar farsælt og verður vonandi engin grundvallarbreyting þar á. Við eigum að treysta skólastjórnendum og kirkjunni í þeim efnum.  Samtalið milli skóla og kirkju verður að halda áfram. Vona ég að það samtal verði ekki rofið á forsendum “nýrra stjórnmála”. Það er ekki besta leiðin. Hvað þá sú skynsamasta.
 
Ýmsir kunna nú að spyrja, hvað er kaþólikkinn að vilja upp á dekk?  Sem kristin kona er mér ekki sama að menn misnoti óróann og stefnuleysið í samfélaginu til að veikja enn frekar okkar þjóðfélagslegu undirstöður.  Kirkjan er hluti af þeim undirstöðum. Hvort sem mönnum líkar það betur eða verr. Hana verðum við að styðja. Mér er ekki sama um þjóðkirkjuna þótt ég sé meðlimur í öðrum söfnuði.  Hún hefur haft mikla þýðingu fyrir þjóðina í gegnum tíðina og mun halda því áfram.

Gefum þjóðkirkjunni það svigrúm, sem hún þarf til að gera upp sín mál.  Ég vona svo sannarlega og veit, að kirkjan með sinni öflugu sveit manna og kvenna mun koma sterkari út úr þeirri endurskoðun, okkur öllum til heilla.