13. apr. 2018 - 22:00Doktor.is

Húðkrabbamein og fæðingarblettir: Þessu þarftu að fylgjast með

Þekktasta orsök húðkrabbameina er útfjólublá geislun. Mikil útfjólublá geislun í skamman tíma í einu sem orsakar bruna eykur hættu á sortuæxli og líklega á grunnfrumukrabbameini. Jöfn og stöðug geislun yfir langan tíma orsakar flöguþekjukrabbamein. Grunnfrumu- og flöguþekjukrabbamein eru algengust hjá fólki með ljósa húð, sem brennur auðveldlega, á svæðum sem sólin skín helst á, eins og á höfði, handarbökum og framhandleggjum. Geislaskemmdirnar safnast saman yfir æviskeið hvers og eins, allt frá barnsaldri, en geislaskemmdir sem verða hjá börnum og unglingum eiga mikinn þátt í myndun sortuæxla. Fæðingarblettir sem eru óreglulegir eiga einnig þátt í myndun sortuæxla og því þarf fólk sem er með óreglulega fæðingarbletti að fylgjast vel með sínum blettum. Eins ganga sortuæxli stundum í erfðir og til eru fjölskyldur með aukna tíðni þeirra.

Forvörn
Forvörnin felst aðallega í að minnka geislunaráhrif sólar og útfjólublárra geislagjafa eins og ljósabekkja. Í sólskini er þetta gert með því að nota sólvörn sem er að minnsta kosti nr. 15 með UVB og UVA vörn, nota hatt eða skyggni og bol. Einnig skal forðast að vera lengi í sól um miðjan daginn, sérstaklega milli kl. 11 og 14. Munið að verja börnin, því slæmur sólbruni barna og unglinga veldur því að þau eru í aukinni hættu fyrir myndun sortuæxla seinna meir. Góð vörn gegn sortuæxli er að skoða alla bletti á líkama sínum reglulega og athuga hvort um er að ræða einkenni sem nefnd eru í kaflanum um sortuæxli. Ef slíkra breytinga verður vart er rétt að leita til læknis sem fyrst svo að meðferð geti hafist ef um húðkrabbamein er að ræða.

Áhættuhópar
Húðkrabbamein eru algengari í fólki sem er ljóst á hörund og er með blá, grá eða græn augu, vegna þess að það er síður varið frá náttúrunnar hendi gegn skaðlegum áhrifum útfjólublárrar geislunar. Einstaklingum sem hafa sólbrunnið illa undir 20 ára aldri er frekar hætt við að fá sortuæxli síðar á ævinni. Þeir sem hafa óreglulega fæðingarbletti, sérstaklega ef sortuæxli eru í ættinni, fá fremur sortuæxli en aðrir. Óvíst er hve mikil áhættuaukning er á sortuæxli hjá fólki með óreglulega fæðingarbletti ef sortuæxli eru ekki ættgeng í fjölskyldu þeirra. Þeir sem hafa fengið eitt sortuæxli eiga frekar á hættu að fá annað. Það er því mikilvægt að þetta fólk sé skoðað reglulega m.t.t. breytinga á blettum.

Tíðni
Húðkrabbamein eru algengust krabbameina en jafnframt hvað læknanlegust, ef þau greinast snemma. Árið 1998 greindust 148 grunnfrumukrabbamein, 38 sortuæxli og 29 flöguþekjukrabbamein á Íslandi, samtals 215 tilfelli.

Greining
Greining á húðkrabbameinum og óreglulegum fæðingarblettum byggist á læknisskoðun, sem er staðfest með sýnatöku og vefjarannsókn. Þess vegna er mikilvægt að fara til læknis ef fram koma breytingar á húð eins og blettir sem stækka, sem eru mjög dökkir, óreglulega litir, eða breyta um lit og sár sem ekki gróa. Eftir greiningu eru fleiri blettir fjarlægðir, ef grunur leikur á að um húðkrabbamein sé að ræða.

Meðferð
Ef vefjarannsókn leiðir í ljós að um húðkrabbamein er að ræða eru nokkrar leiðir til að eyða því og fer eftir atvikum hvaða aðferð er beitt. Oftast er þó notuð skurðaðgerð. Þó að óreglulegir fæðingarblettir séu líklegri en venjulegir til að breytast í sortuæxli er það ekki algengt. Það er því ekki þörf á að fjarlægja alla óreglulega fæðingarbletti, einungis þá sem líkjast sortuæxlum.

Horfur
Sem betur fer eru húðkrabbamein auðsjáanleg (sbr. myndir). Lækningatíðni grunnfrumukrabbameina og flöguþekjukrabbameina er um 95% þegar rétt er að farið og þau greinast snemma. Ef sortuæxli er fjarlægt þegar það er á byrjunarstigi, og það hefur einungis vaxið grunnt niður í húðina, eru horfurnar svipaðar. Hins vegar ef það er ekki fjarlægt snemma og nær að vaxa dýpra í húðina eða jafnvel niður í fitu þá er mun meiri hætta á að það dreifi sér í önnur líffæri og valdi dauða.

Þrjár megingerðir húðkrabbameina

Grunnfrumukrabbamein er algengasta húðkrabbameinið í hvítu fólki. Fólk með þessa tegund húðkrabba er oftast ljóst á hörund, ljóshært eða rauðhært með blá, grá eða græn augu. Grunnfrumukrabbamein birtist oftast sem upphleyptur húðlitaður eða rauðleitur blettur á höfði eða hálsi, en stundum kemur það fram á búk og þá yfirleitt sem flatur, rauður blettur. Það getur tekið grunnfrumukrabbamein marga mánuði eða ár að verða einn sentímetri í þvermál. Ef æxlinu er leyft að vaxa blæðir oft úr því og hrúðrar á víxl. Þó að æxlið dreifi sér yfirleitt ekki til annarra staða í líkamanum (myndi ekki meinvörp) getur það vaxið djúpt í gegn um húðina t.d. inn í bein.

Sortuæxli er hættulegast allra húðkrabbameina. Sé það fjarlægt snemma, þegar það hefur aðeins vaxið grunnt í húðina, er það þó oftast læknanlegt. Sortuæxli er dökkt að lit enda á það uppruna sinn í frumum húðarinnar sem framleiða litkornin. Sortuæxlin eru oft mislit, ljósbrún eða dekkri, jafnvel svört og geta myndast á eðlilegri húð eða slímhúð, eða í eða við fæðingarblett. Æxli þessi hafa ríka tilhneigingu til að dreifa sér til ýmissa líffæra, sem gerir það að verkum að mun erfiðara verður að lækna krabbameinið ef það greinist seint. Þess vegna er mikilvægt að fylgjast með fæðingarblettum og breytingum sem á þeim verða.

Flöguþekjukrabbamein kemur yfirleitt fram sem upphleypt svæði eða rauður hreistraður blettur, en oft greinist það ekki fyrr en það hefur myndað sár. Flöguþekjukrabbamein myndast oftast á andliti, &t horn;.m.t. vörum, í munni, en einnig á utanverðum eyrum, handarbökum og framhandleggjum. Þetta krabbamein getur orðið að stórum hrauk og það getur dreift sér um líkamann, þó að það sé sjaldgæft.

Sortuæxli eru ósamhverf, þ.e. annar helmingurinn er ekki spegilmynd hins.

Jaðrar sortuæxla eru skörðóttir og oft ógreinilegir. Sortuæxli eru oft mislit. Liturinn er breytilegur frá ljósbrúnu í dökkbrúnt eða svart og stundum má sjá rauð, hvít og svört svæði. Stundum eru þau þó jafnlit og mjög dökk.

Þvermál flestra sortuæxla er stærra en 5 mm (u.þ.b. stærð á blýantsstrokleðri) þegar þau eru greind. Önnur sjaldgæfari einkenni sortuæxla eru breytingar á yfirborði þeirra, t.d. með upphleyptu svæði eða sári, dreifingu litar í húðinni umhverfis æxlin eða óeðlileg tilfinning í þeim.

Fæðingarblettir

Fæðingarblettir eru ljós- eða dökkbrúnir blettir á húð, sem eru samsettir úr svokölluðum nevusfrumum og litfrumum. Sortuæxli er litfrumukrabbamein, en litfrumur gefa húðinni lit eftir sólargeislun. Mikilvægt er að gera greinarmun á venjulegum og óreglulegum fæðingarblettum. Óreglulegir fæðingarblettir virðast frekar breytast og mynda sortuæxli en venjulegir fæðingarblettir. Hormónaáhrif geta valdið breytingum á fæðingarblettum t.d. meðan á meðgöngu stendur og er þá rétt að láta skoða þá bletti. Meiri hætta er á sortuæxlum í meðfæddum fæðingarblettum og rétt að leita læknis strax ef breytingar verða á þeim.

Venjulegir fæðingarblettir

Litur: Ljós- eða dökkbrúnir, jafnlitir. Allir blettir á sömu manneskju líkjast hver öðrum.
Yfirborð: Flatt og jafnt þegar bletturinn myndast fyrst, en hann getur orðið upphækkaður eða myndað jafna bólu með aldrinum.

Lögun: Kringlóttir eða ávalir og skarpt afmarkaðir frá húðinni í kring.

Stærð: Yfirleitt smærri en 5 mm (stærð á strokleðri á blýanti).

Fjöldi: Fullorðið fólk hefur að meðaltali 10-40 fæðingarbletti dreifða um líkamann.

Staðsetning: Venjulega fyrir ofan mitti þar sem sólskin nær til. Hársvörður, brjóst og þjóhnappar eru yfirleitt fæðingarblettalaus svæði.

Óreglulegir fæðingarblettir

Litur: Blanda af ljósbrúnu, dökku og e.t.v. rauð/bleiku í hverjum bletti. Blettirnir eru oft ólíkir hver öðrum.
Yfirborð: Getur ýmist verið jafnt, aðeins hreistrað eða hrjúft, óreglulegt og örðótt.Lögun: Óreglulegar og óljósar brúnir, þ.e. blandast stundum inn í húðina umhverfis.

Stærð: Oft stærri en 5 mm og stundum stærri en 10 mm.

Fjöldi: Sumir eru með 10-40, hins vegar eru aðrir með yfir 100 bletti.

Staðsetning: Geta verið hvar sem er á líkamanum en algengast er að þeir séu staðsettir á bakinu. Stundum eru þeir fyrir neðan mitti, í hársverði, á brjóstum og á þjóhnöppum.

Mánaðarleg sjálfsskoðun

Til sjálfsskoðunar þarf langan veggspegil og handspegil í vel lýstu herbergi.

1. Skoðið húðina framan og aftan á líkamanum og síðan til hliðanna með handleggina upprétta. Beygið síðan olnbogana og skoðið framhandleggi innanverða, upphandleggi og lófa.

2. Skoðið því næst fótleggina aftanverða og fæturna, iljarnar og milli tánna.

3. Skoðið hálsinn aftanverðan og hársvörðinn með handspegli. Skiptið hárinu eða notið hárþurrku til að lyfta því.

4. Skoðið loks bak og þjóhnappa með handspegli.

Ráð til að verja húðina gegn sólskini
  • Nota hatt eða skyggni og bol.
  • Vera ljósklæddur.
  • Nota sólvörn með UVA og UVB vörn nr. 15 eða meira.
  • Forðast að vera lengi úti í sól, sérstaklega um miðjan daginn.
  • Leita skal til læknis vegna bletta sem stækka, breytast eða eru mislitir og/eða vegna sára sem ekki gróa.

Fræðslurit Krabbameinsfélagsins. Krabb.is



19.apr. 2018 - 10:00 Doktor.is

Líkamsrækt og slökun gegn millirifjagigt

Millirifjagigt getur verið af ýmsum toga en um er að ræða verki í síðu eða brjóstkassa sem versnar við djúpa öndun eða aðrar hreyfingar. Oftast er um að ræða festumein í festingum millirifjavöðva en festumein er bólga á staðnum þar sem sin festist við bein. 
18.apr. 2018 - 09:30

Er skaðlegt að halda aftur af hnerra?

Maður hnerrar til að hreinsa ryk, slím og aðskotahluti úr öndunarveginum, en haldi maður aftur af hnerranum situr þetta kyrrt og heldur áfram að valda óþægindum.
17.apr. 2018 - 16:30 Doktor.is

Viðbrögð við áföllum og sorg: „Styrkleikamerki að þora að sýna mannlega veikleika“

Allflestir lenda í áföllum. Áföll og sorg eru hluti af lífinu. Flest þurfum við einhvern tíma á ævinni að glíma við sorgina t.a.m. þegar einhver okkur nákominn veikist eða deyr, ef hjónaband leysist upp, ef ástvinur missir vinnuna eða ef fjölskyldumeðlimur verður fyrir árás eða ofbeldi.

16.apr. 2018 - 09:29 Doktor.is

Máttur vanans er mikill! – Hverju viltu breyta?

Leiðin að styrkari líkama og heilbrigðara lífi felur í sér að þú verður að hyggja að matarvenjum þínum, draga úr neyslu hitaeininga og hreyfa þig meira.  Þetta eru tæplega ný tíðindi fyrir þig ef þú ert of þung/ur. 
15.apr. 2018 - 10:00 Doktor.is

Markþjálfun – Leið til að bæta heilsuna

Hugtakið markþjálfun (e. coaching) hefur uppruna sinn úr íþrottaheiminum í byrjun 19.aldar þar sem það var notað í Amerískum háskólum til að bæta árangur. Með tímanum hefur markþjálfun þróast mjög mikið og í lok 1990 var markþjálfun komin inn í viðskiptaheiminn og orðin mjög vinsæl út um allan heim. 
14.apr. 2018 - 10:00 Doktor.is

Gigt í fótum – Nokkrar reglur

Þó svo að gigt geti verið mjög hamlandi fyrir fólk, þá er hægt að bæta líðan allra gigtveikra. Þessar upplýsingar hér eru ætlaðar til þess að sýna fólki hvernig á að lina verki í fótum og halda getunni til göngu og hreyfingar, þrátt fyrir gigt.

12.apr. 2018 - 09:30 Doktor.is

Hvað er einkirningasótt?

Einkirningasótt (kossasótt) er veirusýking af völdum Epstein-Barr veirunnar. Sýkingin leggst á börn og ungt fólk. Hjá ungum börnum er hún oft einkennalaus en veruleg einkenni geta komið fram í einstaklingum á aldrinum 10-25 ára og verið sýnileg í allt að 1-3 mánuði.
10.apr. 2018 - 09:30 Doktor.is

Jákvæð líkamsímynd og heilsa – Áherslur á þyngd og þyngdartap geta haft ýmsa ókosti

Jákvæð líkamsímynd er afar dýrmæt fyrir heilsu okkar. Rannsóknir benda til þess að hún sé mikilvæg fyrir vellíðan, heilbrigði, lífsgæði og heilsuhegðun. Það er því nauðsynlegt að efla jákvæða líkamsímynd, jákvæð viðhorf, sátt, virðingu og þakklæti gagnvart líkamanum. Í heilsueflingu er brýnt að hafa heildræna skilgreiningu á heilsu að leiðarljósi sem tekur mið af líkamlegri og andlegri vellíðan, lífsánægju, lífsgæðum og heilbrigði. Þessi nálgun skal miða að því að efla heilsu án áherslu á útlit þar sem virðing er borin fyrir fjölbreyttum líkamsvexti.

08.apr. 2018 - 10:00 Doktor.is

Hvað er TIA kast?

TIA eða tímabundinn blóðrásatruflun í heila eru einkenni svipað og heilablóðfall en einkennin ganga yfir á 24 klst. Algengasta orsökin eru stífla eða kökkur sem stíflar smá æðar í heilanum. Tímabundið verður truflun á flutningi súrefnis um stífluðu æðina. 
07.apr. 2018 - 10:00 Doktor.is

Inngrónar táneglur – Óþolandi fyrirbæri

Inngrónar táneglur eru nokkuð algengt vandamál þar sem horn eða hlið tánaglar vex inn í mjúka vefinn og veldur bólgu og eymslum.
05.apr. 2018 - 09:30 Doktor.is

Hollráð við vöðvabólgu: Hvíld og þjálfun eru jafn mikilvæg

Eins og nafnið bendir til er um að ræða bólgu í vöðvum, en einnig getur verið um að ræða bólgu í aðliggjandi bandvef.
03.apr. 2018 - 09:30 Doktor.is

Baráttan við sófann: Töfraformúlan er til

Ef þér byðist „töfralyf” sem myndi stórlega auka líkurnar á lengra lífi og betri lífsgæðum og um leið draga úr líkum á hjartasjúkdómum, sykursýki og ristilkrabbameini um nær helming, drægi úr einkennum kvíða og depurðar og lækkaði blóðþrýsting svo eitthvað sé nefnt…myndir þú ekki kaupa það? 
02.apr. 2018 - 10:00 Doktor.is

Þvagfærasýkingar hjá börnum

Þegar bakteríur (sýklar) valda bólgu í þvagblöðru (blöðrubólga) eða nýrum (nýrnasýking) er um þvagfærasýkingu að ræða. Um það bil 1-2% drengja og 3-5% stúlkna fá þvagfærasýkingu á fyrstu 10 árum ævinnar. Bakteríur geta einnig tekið sér bólfestu í þvagfærum án þess að valda sýkingu. Þetta er saklaust ástand sem er algengt í stúlkum á grunnskólaaldri.
01.apr. 2018 - 10:00 Doktor.is

Svona getur þú reynt að forðast að fá hlaupasting!

Hlaupastingur er sár, stingandi verkur neðst í brjóstkassa sem kemur fram við áreynslu, helst hlaup og einnig sund. Verkurinn er oftast hægra megin. Ástæður hlaupstings eru ekki þekktar en margar kenningar hafa veið settar fram og rannsakaðar án þess að óyggjandi niðurstöður hafi fengist. Helstu kenningarnar eru tengdar matarræði fyrir hlaup og þindinni.
31.mar. 2018 - 10:00 Doktor.is

Forhúðarþrengsli – Hvað er til ráða?

Forhúðin þroskast á fyrstu æviárunum. Á nýfæddum drengjum er forhúðin alltaf þétt upp að kóngnum. Einungis er lítið op fyrir þvagrennsli. Fyrstu mánuðina er forhúðin límd niður á slímhúð reðurhöfuðsins og það á ekki að reyna að draga hana aftur.
30.mar. 2018 - 10:00 Doktor.is

Ástæður höfuðverks og góð ráð

Höfuðverkur er almannakvilli sem flestir fá öðru hverju. Venjulegur höfuðverkur krefst ekki læknismeðferðar en einstaka manneskja getur verið svo þjáð af höfuðkvölum, að ástæða er til að láta athuga það. Mígreni-sjúklingar hafa yfirleitt þörf fyrir lyfjameðferð.

29.mar. 2018 - 10:00 Doktor.is

Góð ráð við tognun og marblettum

Við tognanir eru fyrstu einkenni sársauki, bólga og svo verður litabreyting (blár litur) á húðinni. Einkennin eru tilkomin vegna þess að smáæðar og bandvefsþræðir bresta, og blóðið seytlar út í nærliggjandi vefi. Þetta er það sama og gerist þegar marblettur myndast við áverka, skemmdir verða í húðinni þannig að æðar fara í sundur og það blæðir inn í aðliggjandi vefi. Blóðið sést svo gegnum húðina sem mar og bólga.

28.mar. 2018 - 17:00 Doktor.is

Staðreyndir um vatnsdrykkju

Vatn líkamans er um 60% af líkamsþunganum að meðaltali og gegnir margvíslegum hlutverkum sem gerir það lífsnauðsynlegt manninum og öðrum lifandi verum. Meðal hlutverka vatns í líkamanum er að flytja úrgangsefni, sem verða til í efnaskiptum, með þvagi úr líkamanum.
24.mar. 2018 - 10:00 Doktor.is

Almennt um matarsýkingar – Einkenni og ráð

Matarsýking er sýking í meltingarfærum af völdum skemmdrar fæðu. Það sem í daglegu tali eru kallaðar matarsýkingar má flokka í tvennt eftir eðli sýkingarinnar. Annars vegar eru það eiturefni sem myndast af völdum baktería í matvælum sem ekki hafa verið rétt meðhöndluð og valda einkennum og hinsvegar eru það bakteríur sem hafa náð að fjölga sér í matvælum sem ekki hafa verið rétt meðhöndluð sem sýkja og valda einkennum.

23.mar. 2018 - 16:00 Doktor.is

Er kominn tími á herraklippingu? Allt um ófrjósemisaðgerðir karla

Um ófrjósemisaðgerðir á Íslandi gilda lög nr. 25/1975. Þar segir að ófrjósemisaðgerð sé heimil samkvæmt lögum: “Að ósk viðkomandi, ef hún/hann, sem er fullra 25 ára, óskar eindregið og að vel íhuguðu máli eftir því að komið verði í veg fyrir að hún/hann auki kyn sitt, og ef engar læknisfræðilegar ástæður eru til staðar, sem mæli gegn aðgerð.” Hafi viðkomandi ekki náð 25 ára aldri gilda sérstök lagaákvæði.

22.mar. 2018 - 09:30 Doktor.is

Skalli – Það sem hægt er að gera í málinu!

Skalli meðal karlmanna er algengasta tegund hárloss er afleiðing ættgengs ofnæmis fyrir karlkynshormóni á vissum svæðum í hársverðinum.

18.mar. 2018 - 22:00

Af hverju fær fólk bólur?

Ein tegund kirtla í húðinni eru fitukirtlar. Í langflestum tilvikum er hver þeirra tengdur einum hársekk. Þann hluta fitukirtils sem seytir húðfitu er að finna í leðurhúðinni og opnast hann inn í hársekkinn (þann hluta sem lítur út eins og flöskuháls), eða beint út á yfirborð húðarinnar.
18.mar. 2018 - 10:00 Doktor.is

Svona bregstu við þegar barnið þitt kastar upp

Flest uppköst hjá börnum eru af völdum magasýkingar. Magasýkingar eru oftast veirusýkingar. Þær eru venjulega skammvinnar. Uppköst eru óþægileg, en sjaldan hættuleg. Mesta hættan við uppköst er vökvatap (dehydration). Það þýðir að manneskjan missir meiri vökva en hún innbyrðir og þar með þornar hún upp. Ef ekkert er að gert getur slíkt vökvatap verið lífshættulegt.
17.mar. 2018 - 10:00 Doktor.is

Skiptir máli hvort barnið sefur á maganum eða bakinu?

Hin síðari ár hefur verið í gangi umræða um svefnstellingar ungbarna. Læknisfræðirannsóknir getið áreiðanlegar vísbendingar um að samband sé milli svefnstellingar ungbarna og vöggudauða.
05.mar. 2018 - 10:00 Kynning

Svona skaltu þvo öndunarfatnaðinn

Sá misskilningur er nokkuð útbreiddur að ekki eigi að þvo öndunarfatnað. Þetta er alrangt. Með tímanum setjast sviti og drulla í fatnaðinn og við það minnkar vatnsheldni ytra byrðisins.
04.mar. 2018 - 10:00

Fimm fæðutegundir sem gera þig fallegri

Möndlur: Þessar gómsætu litlu hnetur innihalda trefjar sem gera þig grennri og holla fitu sem er frábær fyrir hjartað og húðina. Möndlur eru einnig fullar af steinefnum sem styrkja vöðvana.

28.feb. 2018 - 20:00

Vöðvafíkn er dauðans alvara: Missti vinnuna, kærustuna og húsið

Var tvítugur þegar hann lést af völdum hjartaáfall. Hann hafði tvisvar fengið hjartaáfall en það þriðja dró hann til dauða.
Oli Loyne var aðeins tvítugur þegar hann dó af völdum hjartaáfalls. Áður en að hjartaáfallinu kom sem dró hann til dauða hafði hann tvisvar áður fengið hjartaáfall en sloppið naumlega. Loyne var það sem kalla mætti vöðvafíkill; hann hafði lyft lóðum og tekið stera í óhóflegu magni.
27.feb. 2018 - 22:30 Bleikt

Móna Lind hefur misst rúmlega 25 kíló: „Ég er allt önnur en ég var og get gert allt“

Móna Lind Kristinsdóttir sá ekki fyrir sér að hún kæmist nokkurn tímann í gott form eftir að hún þyngdist upp í 112 kíló þegar hún gekk með dóttur sína. Mónu leið illa, var óánægð með sjálfa sig, borðaði óhollt og gerði ekki neitt til þess að bæta andlega og líkamlega heilsu sína.
25.feb. 2018 - 10:00

Þess vegna áttu að borða hafragraut alla morgna

Það er líklega engum ­ofsögum sagt að morgunmaturinn sé mikilvægasta máltíð ­dagsins. Það hvað við borðum á morgnana hefur áhrif á líðan okkar þann daginn og því er mikilvægt að borða rétt áður en haldið er út í amstur dagsins.

24.feb. 2018 - 10:00

6 matvæli sem hjálpa þér að berjast gegn pestunum

Nú eru hinar árstíðabundnu pestir að láta á sér kræla. Engin ein leið er örugg til að koma í veg fyrir að smitast af slíkum pestum þótt handþvottur og almennt hreinlæti geti fleytt fólki langt. En er eitthvað annað sem við getum gert til að auka líkurnar á því að veikjast ekki? 
18.feb. 2018 - 12:00

Ekki nota þessa aðferð til að meðhöndla kvef hjá barninu þínu

Læknar ráðleggja foreldrum barna að láta þau ekki anda að sér gufu frá sjóðheitu vatni til að meðhöndla kvef. Er fullyrt að aðferðin virki ekki og bjóði hreinlega hættunni heim. Fjöldi barna hefur þurft að fara á sjúkrahús vegna brunasára sem þau hafa hlotið þegar þau slysast til þess að hella vatninu niður. 
04.feb. 2018 - 14:00

Bakterídrepandi sápur eru gagnslausar og gætu hreinlega verið skaðlegar

Bakteríudrepandi sápur gætu verið skaðlegar þunguðum konum og börnum þeirra. Þetta er samkvæmt niðurstöðum skýrslu sem rúmlega tvö hundruð vísindamenn lögðu nafn sitt við og birtust í tímaritinu Environmental Health Perspectives. 

03.feb. 2018 - 14:00

Þetta gerðist þegar hann sleppti sykri og áfengi í mánuð

Þó að fyrsti mánuður ársins sé liðinn þá halda líklega einhverjir áramótaheit ennþá. Umræða um skaðsemi sykurs og áfengis er ekki ný af nálinni, og eflaust hafa einhverjir ákveðið að taka sig á í neyslu þeirra efna.
03.feb. 2018 - 08:00 Ragna Gestsdóttir

Pizza í morgunmat - Næringarfræðingur segir það ganga upp

Hver elskar ekki pizzur? Sumir væru líklega til í að borða eina slíka í öll mál, en samkvæmt allri næringarfræði telst það ekki hollt.
01.feb. 2018 - 15:30

Nú steinhættir þú að henda avókadó steinum

Ef þú nýtur þess að borða avókadó er nokkuð víst að þú hendir steinunum án þess að hugsa þig tvisvar um. Avókadó er meinhollur ávöxtur, en það er steinninn líka. Hann er einstaklega ríkur af amínósýrum og inniheldur mikið af hollum trefjum. 
01.feb. 2018 - 08:00

Segja fólki að gleyma ráðleggingum um að ganga 10.000 skref á dag

Bresk heilbrigðisyfirvöld hafa lengi hvatt fólk til að ganga 10.000 skref á dag af heilsufarsástæðum. Þetta á að hjálpa fólki að halda góðri heilsu. Í nýrri tilraun breska ríkisútvarpsins, BBC, var breytt út frá þessu og fólk fengið til að fara aðra leið. Niðurstaða tilraunarinnar er að fólk eigi ekki að rembast við að ganga 10.000 skref á dag, mun áhrifaríkara sé að fara í þrjá 10 mínútna göngutúra daglega þar sem gengið er rösklega.
31.jan. 2018 - 17:00

Algengustu megrunarmistökin

Í janúar flykkjast margir í ræktina og taka mataræði sitt fastari tökum, allt í þeirri von að líta betur út nú þegar líða fer að vori – og að sjálfsögðu til að bæta heilsuna. En gryfjurnar á leið í átt að bættri heilsu og flottara útliti eru margar. 
28.jan. 2018 - 22:00

Hvert fer fitan þegar við léttumst?

Allir sem hafa stigið á hlaupabretti til þess að hamast þar eins og ofvirkir hamstrar hljóta að hafa leitt hugann að einni ágengri spurningu. Hvert fer fitan? Eins og flestir eru meðvitaðir um þá tekur lýsið talsvert pláss og þegar við drögumst smátt og smátt saman þökk sé hreyfingu eða heilbrigðari lífstíl þá hlýtur þríglýseríð að fara eitthvert. 
28.jan. 2018 - 20:00

Magnesíum talið gagnast gegn þunglyndi

Samkvæmt nýlegri rannsókn vísindamanna við University of Vermont í Bandaríkjunum getur magnesíum komið þeim sem þjást af þunglyndi að gagni. 126 einstaklingar, 50 ára og eldri, tóku þátt í rannsókninni en allir áttu það sameiginlegt að þjást af vægu þunglyndi eða meðalmiklu þunglyndi eins og það er skilgreint. 
28.jan. 2018 - 16:00

11 staðreyndir um fæðubótarefni

Markaðurinn með svokölluðum heilsuvörum, hvort sem það er nú fæðubótarefni, fæðuauki, plöntuextraktar eða annað, hefur farið stækkandi undanfarin ár og var hann þó orðinn stór fyrir. Oft eru vörur boðnar til sölu sem virka eins og þær eru sagðar virka í auglýsingum en því miður er það þó mjög oft svo að fólk kaupir köttinn í sekknum.
27.jan. 2018 - 22:00

Leystu sjaldnar vind: Meltingarsérfræðingur deilir nokkrum góðum ráðum

Við vissar aðstæður getur það verið vandræðalegt en staðreyndin er sú að ekkert okkar kemst hjá því að leysa vind. En hversu of við leysum vind og hvort sérstaklega vond lykt fylgi er að einhverju leyti undir okkur sjálfum komið. 
27.jan. 2018 - 16:00

Viltu lifa lengur? Þá skaltu ekki láta þetta ofan í þig

Kartöflur hafa fylgt mannskepnunni í gegnum aldirnar og jafnan verið borðaðar af bestu lyst, enda uppfullar af trefjum, vítamínum og góðum næringarefnum. Hægt er að matreiða kartöflur á ýmsa vegu eins og margir vita og eru hinar svokölluðu frönsku kartöflur, sem oftar en ekki eru djúpsteiktar, vinsæll kostur. 
26.jan. 2018 - 18:30

Sex matvæli sem hjálpa þér að berjast gegn pestunum

Nú þegar skólarnir eru byrjaðir og sumarleyfin á enda fara hinar árstíðabundnu pestir að láta á sér kræla. Engin ein leið er örugg til að koma í veg fyrir að smitast af slíkum pestum þótt handþvottur og almennt hreinlæti geti fleytt fólki langt. En er eitthvað annað sem við getum gert til að auka líkurnar á því að veikjast ekki?
25.jan. 2018 - 15:00

Þetta skaltu forðast ef þú vilt auka vöðvamassann

Janúar er sá mánuður ársins þegar líkamsræktarstöðvarnar fyllast af fólki sem ætlar að komast í betra form. Sumir gera ákveðnar grundvallarbreytingar á mataræði sínu í þeirri viðleitni að léttast á meðan aðrir eru með það markmið að auka úthald sitt eða vöðvastyrk.
24.jan. 2018 - 22:00

Er ADHD í raun svefnröskun?

Lyf sem vanalega er notað til gegn drómasýki virðist slá á einkenni þeirra sem glíma við athyglisbrest og ofvirkni, ADHD. Niðurstöðurnar þykja renna stoðum undir þá kenningu að ADHD gæti verið afleiðing svefnröskunar. Þetta kemur fram í grein á New Scientist. 
24.jan. 2018 - 17:30 Doktor.is

Hræðsla við að fitna

Lystarstol er átröskun sem oftast leggst á stúlkur á aldrinum 12–20 ára. Drengir geta líka fengið hana. Sjúkdómurinn einkennist meðal annars af þyngdartapi, sem maður veldur sjálfur með því að sniðganga „feitan“ mat, eða hreyfir sig mjög mikið eða tekur lyf (hægðalyf, vatnslosandi lyf) eða með uppköstum. 
24.jan. 2018 - 14:00

Sálfræðingur sem hefur yfir 20 ára reynslu: Þessi fimm einföldu atriði hjálpa þér að bæta sjálfstraustið

Öll vitum að gott sjálfstraust er lykilatriði þegar kemur að ýmsum þáttum daglegs lífs; hvort sem um er að ræða vinnu, nám, íþróttir eða samskipti við annað fólk. Þeir sem hafa gott sjálfstraust eru síður berskjaldaðir fyrir kvíða og eiga oft og tíðum auðveldara með að mynda tengsl við aðra. 
23.jan. 2018 - 22:00

Borðuðu eins og Victoria‘s Secret fyrirsætur í fjóra daga: „Eitthvað sem ég myndi ekki óska mínum versta óvini“

Það þarf talsverðan viljastyrk og aga til að verða farsæl fyrirsæta eins og tvær ungar konur komust að raun um fyrir skemmstu. Candace Lowry og Michelle Khare halda úti vinsælum YouTube-síðum og þær leiddu áhorfendur sína í allan sannleikann um það hvernig það er að borða eins og fyrirsætur Victoria‘s Secret gera áður en þær fara á sýningarpallinn. 
23.jan. 2018 - 18:00

Litlu skrefin í átt að minni sykurneyslu

Það er ekkert launungarmál að margir neyta of mikils sykurs. Sykurneysla eykur líkur á þyngdaraukningu og tannskemmdum og getur auk þess aukið líkur á lífsstílstengdum sjúkdómum á borð við sykursýki, tegund 2. 
23.jan. 2018 - 08:00

Þetta má ekki gera við pasta og hrísgrjón – Getur valdið veikindum

Þegar kemur að eldamennsku getur verið erfitt að meta hversu mikið á að sjóða af pasta eða hrísgrjónum og því vill oft bera svo við að of mikið er soðið. Flestir ákveða þá að geyma afganginn þar til næsta dag. En það þarf að sýna ákveðna varúð ef það er gert því ef ekki er farið rétt að getur fólk veikst.

Pressupennar
vinsælt
Brynjar Nielsson
Brynjar Nielsson - 17.4.2018
Grímulaus pólitík
Fleiri pressupennar
Gæludýr: Mars 2018